Հայաստանին սպառնում է ազատություն?

April 29, 2008

Քայլում ես փողոցով, մի խումբ երիտասարդներ դատապարտյալների հագուստով "Ազատ, անկախ Հայաստան" են գոռում, գնում ես մարզեր, մի խումբ կանայք "Ազատություն" են երգում, պտտվում ես հրապարակում, մի քաղաքացի բերանը կարել, "Արդարություն" է պահանջում, շրջում ես փողոցներով, առանձնակի դաշանությամբ պարան են թռնում: Այսօր երիտասարդների երթի ժամանակ մի մեքենա կանգնեց, վարորդը ապակին իջեցրեց, թե "էս ինչ են ուզում, բան ա եղել?": Լավ հարց էր, գիտեք:  ԽՍՀՄ-ի "մուրճին" ու պատմականորեն ժառանգած Տեր Թոդիկի փայտին սովոր "հայ հասարակության" համար իրոք տարօրինակ է փողոցում բողոքող մարդ տեսնել:"Ախր հայը պիտի տանը բողոքի, դրում հանկարծ մարդ չիմանա": Ու ավելի տարօրինակ է, որ մեր հասարակության համար "այս տարօրինակ լինելը" փոքր ինչ ուշացումով եկավ:

Այսօր, երբ հաճախ կրկնվող ակցիաները սովորություն, ապա բնավորություն են դառնում, ավելի շատ ինձ հետաքրքրում է, թե դուք ինչ եք մտածում այս ամենի մասին: Ձեզ համար էլ է տարօրինակ, թե ինչու են մարդիկ փողոց դուրս գալիս? Անկասկած, մեր օրերի լավագույն ձեռքբերումը քաղաքացիների գլուխը կախ սեփական գործն անելու կոմպլեքսը հանելն էր, հասարակությանը այն գիտակցության բերելն էր, որ "բողոքել կարելի է", բայց արդյոք սա բավական է մեր զավակներին նորմալ, դեմոկրատական երկիր թողնելու համար (եթե պաթետիկ է հնչում,ներեցեք) կամ փողոց դուրս գալն է այն ճիշտ ուղին, որով մենք պետք է հասնենք արդարության? Ի վերջո, ինչ ենք ուզում, ժողովուրդ?

396 Comments »

The URI to TrackBack this entry is: http://a1plus.blogsome.com/2008/04/29/p187/trackback/

  1. http://zhamanak.com/article/9061/
    Ճիշտն ասած չհասկացա, որն է օմբուդսմենի վրա այդ անհեթեթ հարձակումների պատճառը։ Ի՞նչ էր հեղինակը ուզում ասել դրանով։

    Comment by Միքո — April 29, 2008 @ 10:59 pm

  2. iharke incha exel vor??? isk en marti meki spanvacnern el vor psanvecin da zut irenc mexqov er! irenc ov erasum gnajin entex?/ sxal texum sxal zamnak en exel, dra hamar el spanvel en!

    tenc chasec nune yesayan!???

    u es vstah em vor shta shater kan vor nunei nman en mtacum , kam el te che asum en incha bana exel?? u aj tenc mtacox mardkanc tokosica kaxvac te menk einchenk uzum???

    Comment by yervand — April 29, 2008 @ 11:16 pm

  3. Indz tvum e aveli tarorinak er ajs 10 tarineri lrutjunn u zjoxovrdi antarberutjuny, chnajats inch-vor tex erevi bnakan er, pajmanavorvats husahatutjamb ev hiastapvatsutjamb. Erevi mezanic shatery bazmativ angam en mtatsel vor “mek a, payqareln animast e”, “mek a mer dzjany lsox chka, hashvi arnox chka”, “el erbeq edpes miasnakan chenq karox linel, vonc vor 1988-in”. Ankexts asem, es inqs ajdpes mtatsel em, u 1998-i yntrutyunneric heto voroshel ei, vor el erbeq chem masnakcelu “yntrutjun” kochvox ajd xexkatakutjany, qani vor im dzajny, harevani-barekami ev zjoxovrdi objektiv metsamasnutjan dzajny voch mi arzjeq chuni, mek e anelu en en inch arden naxoroq voroshvats e. Partutjuny kareli e yndunel hesht kam dzvar, bajc voch aknhajt xabvatsutjuny (isk ajs tari yndhanrapes zrkveci dzajni iravunqic, qani vor gtnvum em Hajastanic durs, chnajats amen inch ktaji vor ajd ory hnaravorutjun unenaji yntrelu, bajc… aj ajspisi paradoks…). Miguce sxaly henc ajntex e vor 10 tari sharunak lrel enq kam bavarar chapov chenq boxoqel, chenq exel hetevoxakan? Boxoqecinq-lrecrin-lrecinq (chgitem zzvecinq, hognecinq te husahatvecinq, bajc chem kartsum vor vaxecanq). Iharke mshtakan boxoqavori kargavi&akum lineln el mi ban chi, u hiam da cher darna sovorutjun kam bnavorutjun, ete get 1 boxoq tex hasner u stanar ir tramabanakan ardaraci lutsumy. Erevi kan aveli qaxaqakirt boxoqelu dzever qan poxoc, bajc dranq ardjunavet en hamapatasxan erkrnerum. Isk mer bri rezjimi dem urish method chem patkeracnum, uremn mnum e chkrocnel vergtats miasnakanutjnn u hamarutjuny ev payqarel minchev verj!

    Comment by Anna — April 29, 2008 @ 11:20 pm

  4. Ես շնորհակալ եմ ձեզնից բոլորից`

    ԱՉՔԵՐՍ ԲԱՑԵԼՈՒ ՀԱՄԱՐ:

    Comment by Armen80 — April 29, 2008 @ 6:20 pm

    Arm jan inch i nkati unes??pls asa ban e patahel???

    Comment by Dona — April 29, 2008 @ 11:21 pm

    Comment by Dona — April 29, 2008 @ 11:36 pm

  5. Dona hnaravora vor inchvor mek(haytnia te ov) gruma armeni anunic ankap. manvand vor arden mi qani angma grvuma nujn ban aranc meknabanutyan!

    Comment by yervand — April 29, 2008 @ 11:40 pm

  6. &ishtn asats indz mot el er ed tpavorutjuny,vor Armeni anunic urishn a grnum. Spasenq karoxa aveli sparich patasxan lini?!

    Comment by Anna — April 29, 2008 @ 11:48 pm

  7. ok erekheq jan ,de husanq vor dzer asatsov klini,es el hishetsnem amsi 2in jam@ 12 in hyusisayinum enq havaqvum
    MIATSUM
    AMSI 2IN

    Comment by Dona — April 30, 2008 @ 12:23 am

  8. heto vor gnanq karavarutyan shenqi mot mer nakhagai kokhqin linenq;)

    Comment by Dona — April 30, 2008 @ 12:25 am

  9. mardik(aysinqn menq) petq e vaxuc poxoc durs gain der Levoni jamanakneric sksac(che vor na el e sxalner tuyl tvel) vochte champrukner@ havaqein u trnein.en jamanakic , vor skseinq bavakanin hajoxutyunneri hasac klineinq.Xarabaxi hamar votqi kangnecinq, moranalov mer myus dard u caver@ letargiakan qun mtanq 20 tari

    Comment by Emma — April 30, 2008 @ 12:27 am

  10. AYO liovin hamadzajn em,!!!!! zoxovrdavarutyan hastatman hamar mek pajman da qaxaqaciakan onknagitakcutyun unecox hasrakutyunne vor karox e pajqarel ir iarvunkneri hamar!

    nman hasrakutyan stexcum da levoni amenamec dzerqberumn e zoxovrdavarutyan ahstatman bard u qarqarot chanaparhin!

    Comment by yervand — April 30, 2008 @ 12:34 am

  11. zoxovurd ausm en vor amsi erkusin hanrapetutyan hraparakum havaqvelu en 300000 hazar mard , kongresin agakcelu hamar!!!

    Comment by yervand — April 30, 2008 @ 12:35 am

  12. xosqis skzbum uzum em shnorhavorem A1+i blogi steghtsman tarelici kapakcutyuamb.
    96-ic heto kodrvel er zhoghovrdi vogin. Vazgen@ Manukyan@ sxal ughov tarav zhoghovrdin, ir qayleri patasxanatun dardzav zhoghovurd@, erb na zhoghovrdin ughec depi azgayin zhoghov. Stor ararq er nra koghmic ev na, erb an 15 ropei payman drec. Mite matematikos linelov na cher haskanum, vor ir ayd xosqov na arden pahanjum e, vor zhoghovurd@ hancanqi gna? Pastoren na anorinakanutyan dem payqarum er anorinakan qaylerov, vtangelov mer petakanutyun@. Na zhoghovrdin hancagorts sarqec. Zhoghovrdin irenic kaxman mej gcelov, na ir ambicianerov er arajnordvum. Na tuyl mard e, ev voch divanaget u voch el analitik ughegh uni.
    Nuyn@ katarvec 2003-in. Nax 1999-in Aram Z. Sargsyan@ chgitem inch harcer er lutsum, kam el harbel er ishxanutyun stanalov, dzaxoghec 27-i gorts@ ev ayd zhamanakvanic knqez avazakapetutyan skizb@. 2003-in el Stepan@, anpordz linelov qaghaqakanutyan mej, mutq gortsec qaghaqakanutyun, darnalov “pulpulak 2″ Aramic heto. Nax davachanvec ir hor “havatarim” qaghaqakan gorts@nkerneri koghmic, heto el vax unenalov sepakan andzi nakatmamb, ete hor vra dzerq bardzracrecin azgayin zhoghovum, apa inch xndir er iren el vochnchacnel@, Gharabaghi banakcutyunneric el heru linelov, hazic cucak@-anun@ banavechi mej er mtel. 2003-in el el aveli kodrvec ghoghovrdi vogin. Qani vor arajnord@ vaxenum er, ayd vax@ poxancvec zhoghovrdin, isk aravel hamardzaknerin el dataranneru u bazhinner qash tvin, @ndhup minchev @ntaniqi andamnerin.
    Inch arec Levon Ter-Petrosyan@? Nax payqari arajin orvanic ter kangnec ir koghmnakicnerin. Hisheq nra ayc@ kentroni vostikanutyan bazhanmunq. Heto azatutyan hraparakic pasterov “mat tap tvec” avazakapeteri vra. Hstak sahmanec, vor payqar@ orinakanutyan hamar e, anorinakanutyan dem, ev piti @ntana miayn orenqi sahmannerum, qani vor ete payqarum es orinakanutyan hamar, apa ches karogh anorinakan payqar tanes. Ir ayd vchrakanutyun@ ancav zhoghovrdin, na karevorec yuraqanchyurin, ayl voch te slaqner@ ughec depi iren. Na nershnchec mardkanc ayn, vor nrancic yuraqanchyurn el karevor masnik e payqari mexanizmi mamar, arandzin vercrats, isk miasin nranq anhaghtahareli en, qani vor irenc payqar@ ardar e, orinakan u baroyakan. Nra xndir@ na er, vor zhoghovurd@ aranc arajnordi el piti payqari, vor irenc arajnord petq che, irenc shaher@ pashtpanelu hamar. Sa shat karevor hangamanq e naev Gharabaghi harci hetaga qnnarkman hamar, qani vor miasnakan zhoghovurdic inch vor pahanjel, vor@ ir kamqin hakarak e, anhnar e. Pastoren nra barer@, veraimastavorelov ancyaal@, aysor na apacucum e, vor veraimastavorum e, na 96-in ir sxal qaylov kodrec zhoghovrdi kamq@, 2008-in el ughec ir sxal@. Es hamozvats em, vor Levon Ter-Petrosyan@ minchev tareverj kdarna naxagah u, inchpes inqn e xostacel, mi qani tarum kkargavori qaghaqakan u iravakan dasht@, voric heto kherana ishxanutyunic, gravelov ir arzhani tegh@ Hayoc patmutyan mej, vorpes arzhani heros zavak. Pastoren na erku ban e ughel, verakangnel e vogin u bacahaytel ev parzecrel e qaghaqakan dasht@. El gaxtniq che ovqer en hachaxordner@, keghts @ndimadirner@.
    Aynpes vor, Blansh jan zarmanali chi, erb tesnum enq boghoqoghneri poghocum. Bayc ayd boghoqoghneri masin menq voch te poghocum tesnelov piti imananq, ayl herustaekranic. De et el hajord qayln piti lini, erb verakangnen A1+i eter@.

    Comment by Arman — April 30, 2008 @ 12:38 am

  13. …Չէ ,չէ ժողովուրդ ջան էստեղ գրված բոլոր կարծիքները ես եմ գրել…ուղղակի ջղայնացել էի ,լրիվ ուրիշ կայքում քննարկումների բաժնում տեղադրված կարծիքս կայքի կողմից ՎԵՐԱՓՈԽՎԵԼ Է…
    ………….ՕՎ ՀԱՅ ԺՈՂՈՎՈՒՐԴ ՔՈ ՓՐԿՈՒԹՅՈՒՆԸ ՔՈ ՄԻԱՍՆՈՒԹՅԱՆ ՄԵՋ Է
    Կներեք Ե Չարենցի “ՊԱՏԳԱՄ” բանաստեղծության մեջ գրված է ոչ թե վերը նշվածը,այլ`
    ….. ՕՎ ՀԱՅ ԺՈՂՈՎՈՒՐԴ ՔՈ ՄԻԱԿ ՓՐԿՈՒԹՅՈՒՆԸ ՔՈ ՀԱՎԱՔԱԿԱՆ ՈՒԺԻ ՄԵՋ Է
    …Ինչքան հիշողությունս ներում է կարծեմ Չարենցի դեմ ուղղված մեղադրանքների մեջ դա էլ է նշված/քիչ հետո ես բանաստեղծությունը կգրեմ ,հաշվի առնելով որ այն կապ ունի նաեւ քննարկվող թեմայի վերնագրի հետ/:

    … Ես շնորհակալ եմ ձեզնից բոլորից`
    ԱՉՔԵՐՍ ԲԱՑԵԼՈՒ ՀԱՄԱՐ:
    Գրեցի ՁՈՆ ԳԱՐՆԱՆԱՄՈՒՏԻ ԵՐԳԸ ԼՍԵԼՈՒՑ ՀԵՏՈ
    Լինելով խիստ զբաղված/ես չեմ փորձում արդարանալ /մնացած շատ հայերի նման ես չեմ հետաքրքրվել իմ երկրի քաղաքական կյանքով:Նույնիսկ կարող եմ գաղտնիք բացել…ես ընտրության չեմ գնացել,իսկ եթե հանկարծ գնայի հաստատ սխալ ընտրություն կկատարեի:Սակայն տեսնելով ազատության հրապարակում կատարվածը հետընտրական շրջանում,մարտի մեկը եւ դրան հաջորդող օրերը,փորձեցի ավելի խորը ուսումնասիրել այսօրվա մեր ճգնաժամի պատճառները…Եվ ես սկսեցի օգտվել ինտերնետից,նույնիսկ ըննդիմադիր նախկին,հին թերթերից…կարդացի նաեւ նաիռա զոհրաբյանների,հովաննես գալաջյանների նախկին հոդվածները…համեմատեցի այդ ամենը…կարդացի ձեր գրածները…կարդացել եմ նաեվ ըննդիմադիր թերթերի 6-7 ամսվա վաղեմության հոդվածները/էն ժամանակ էստեղ չեմ եղել/…………………………..ԴՐԱ ՀԱՄԱՐ ԵՄ ԳՐՈՒՄ….. շնորհակալ եմ ձեզնից բոլորից`
    ԱՉՔԵՐՍ ԲԱՑԵԼՈՒ ՀԱՄԱՐ: :)

    Comment by Armen80 — April 30, 2008 @ 12:48 am

  14. 9-in
    du champrukner havaqoxneri masin voch mi ban iravunq chunes aselu……….

    Comment by LSD — April 30, 2008 @ 12:58 am

  15. Ha, Armen jan, hima haskanali a. Enqan em uraxanum, vor qo nman mardik kan! Patkeracru es el verjin 2-3 tarum bacardzak cankutjun chem unecel qaxaqakanutjamb hetaqrqrvelu, inch vor ban kardal, nujnisk nerqin agresia er arajanum, vor galis ei Hajastan, tnecinerys meky tert er kardum, meky herustacujc najum u gjxajnanum (et zjamanak indz tvum er vor da animast zjamanaki korust a ev antexi nerveri qajqajum). Bajc es angam septemberin er vor eka Hajastan , haskaca vor iravi&aky poxvum a, chgitem te Levoni arajadrman hnaravorutjan masin lurern ein, te zjoxovrdi aveli anhujs bajc arden pajthelun patrast vi&aky, te et erkusy miasin u eli mi sharq gortsonner, haskaca, vor payqary sksvum e, u ajn imastavorvats e, ka konkret npatak, ka kamq ev karevory hnaravorutjun. Et orvanic im aravory sksvum e Hajastani norutjunnery kardalov u hatkapes larvats orerin sharunakvum minchev ush ereko, el chem asum inchqan arxivajin njuter em kardacel es yntacqum.

    Comment by Anna — April 30, 2008 @ 1:17 am

  16. ՊԱՏԳԱՄ
    նՈր լույս ծգեց աշխարհին.
    ոՎ այդ արեւը բերեց:-

    աՀա ոսկյա մի արեւ`
    ճԱռագումով իր հրե`
    աՅգաբացի պուրպուրե
    նԺույգների վրա հեց`
    նՈր աշխարհին ու մարդուն
    հՂում է լույս զվարթուն:
    նՈր աշխարհին ու մարդուն
    ոՎ բերեց լույս այս արթուն,
    օ, ՈՒմ ձեռքով վառվեց, ում
    հՐակարմիր հրավարս,
    աԴամանդյա լույսը այս:-

    կՔած կյանքի բեռի տակ,
    խՈր գերության ընդերքում,
    իՄաստության մի գետակ
    հԻմարության համերգում-
    քԱնի տարի,քանի դար
    վԿայեցիր անհերքում…
    աՓերին այն խավարչտին
    ուՐ հայրենիքն էր մեր հին,-
    չԿար արդյոք գետ մի հորդ,
    ոՐ գերության անհաղորդ`
    լՈՒրթ հոսելով դարից դար`
    մԹության մեջ այն համառ
    աՅս այգաբացն էր կրում,
    հՈՒր այգաբացն այս հեռու`
    հՆուց պահած իր ջրում
    օ,Ըղձական այս հեռուն…
    կՔած կյանքի բեռի տակ`
    ոԳի անկոր,հուր գետակ…

    աՀա վառվում էմեր նոր
    հԱղթանակիլույսը բորբ.
    լՎանում է նա հիմա
    վԱռվող ոգին մեր անմահ,
    չՔնաղ արեւն այդ արի
    վԱռված հրով աշխարհի…
    չԿա ուրիշ արեւ էլ.
    նԱ է միայն որ դարեր
    աՆմար`պիտի արեւե

    լՈՒյսով վառված սակայն այդ`
    նԺարներից հիմա մենք
    հԻմարությամբ չթափենք
    իՄաստությունն այս արար.-
    մԵր անցյալի խորամիտ
    էՋն այն արդար ու ռամիկ`
    մԵծահանճար ու վարար… 09.05.1933թ Ե.ՉԱՐԵՆՑ

    Comment by Armen80 — April 30, 2008 @ 1:36 am

  17. Comment No 1. by Միքո
    Ճիշտն ասած չհասկացա, որն է օմբուդսմենի վրա այդ անհեթեթ հարձակումների պատճառը։ Ի՞նչ էր հեղինակը ուզում ասել դրանով։

    Միքո ջան, «Հայկական Ժամանակի» շաբաթ օրվա համարում ( http://hzh.am/Arkhiv/2008/april/2604/2604.html էջ 2) նույնպես այդ մասին գրվել է: Կարդա, կարծում եմ հասկանալի կլինի, որ Ռոբի հաջող-անհաջող կադրը` Արմեն Հարությունյանը, ընդհամենը գազ է թողնում…

    Ենթադրում եմ, որ քո (և ոչ միայն քո) մոտ Arial AM տառատեսակը չի կարդացվում, այդ պատճառով հոդվածի Unicode տարբերակն եմ այստեղ տեղադրում:

    ԱՆՀԱՋՈՂ «ԱՆԱՉԱՌԸ»

    Բացի նախօրեին Երեւանում տեղի ունեցած բազմահազարանոց երթից, երեկ հանրության քննարկման առարկա էր դարձել նաեւ ՀՀ օմբուդսմեն Արմեն Հարությունյանի արտահերթ հրապարակային զեկույցը` մարտի 1-ից հետո Հայաստանում ստեղծված իրավիճակի վերաբերյալ:

    Զեկույցը լայն արձագանք էր գտել այնտեղ առկա գործող իշխանությունների հասցեին սուր քննադատության պատճառով: Ընդհանրապես, Արմեն Հարությունյանի զեկույցում մարտի 1-ի դեպքերի վերաբերյալ գնահատականներին եւ բարձրացրած հարցադրումներին ծանոթանալիս առաջին միտքը, որ ծագում է, հետեւյալն է` այս ի՞նչ լավ մարդու իրավունքների պաշտպան ենք ունեցել ու մինչ օրս չենք իմացել: Համենայնդեպս, սույն զեկույցը միանգամայն համապատասխանում է նրա կոչմանը, գնահատականների առումով միանգամայն ճշգրիտ է: Բացի այդ, Ա. Հարությունյանի զեկույցում մարտի 1-ի իրադարձությունների համատեքստում լուրջ վերապահումներ են ներկայացվում ՀՀ ոստիկանության, ՀՀ գլխավոր դատախազության, Պետական պահպանության ծառայության պետ Գրիշա Սարկիսովի գործողություններին: Ըստ օմբուդսմենի, անհրաժեշտ է պարզել, թե «ինչո՞վ է պայմանավորված Պետական պահպանության ծառայության պետ Գրիգորի Սարկիսյանի մասնակցությունն Ազատության հրապարակի այս միջոցառմանը, եւ արդյո՞ք նա է ղեկավարել մարտի 1-ի Ազատության հրապարակի օպերացիան»: Իսկ ահա դատախազության մասով ասվում է, որ «դատախազության հաղորդագրության համաձայն, մարտի 1-ի առավոտյան Ազատության հրապարակում նռնակներ են հայտնաբերվել, մինչդեռ հարց է ծագում. եթե այդպես է, ինչո՞ւ դրանք չեն օգտագործվել»: Արմեն Հարությունյանը նաեւ անդրադարձել է խանութների թալանի թեմային եւ նշել, թե պետք է պարզել, թե արդյոք իրական կապ կա խաղաղ ցուցարարների եւ հարակից փողոցներում անկարգություններ հրահրած մարդկանց միջեւ: Սա դեռ ամբողջը չէ, օմբուդսմենը արձանագրել է, որ ըստ տարածված տեղեկությունների` մեկ ժամից ավելի ոստիկանները կրակ են բացել ցուցարարների ուղղությամբ: «Վերջապես Հայաստանում շրջանառվում են տեսահոլովակներ, թե ինչպես են դիմակավորված անձինք կրակ բացում սեփական ժողովրդի վրա»,- գրել է նա: Իսկապես տպավորիչ զեկույց է, իսկապես մարդու իրավունքների պաշտպանի:

    Այս ամենը, ինչպես ասում են, չափազանց «գեղեցիկ է»` իրականություն լինելու համար, ու որքան էլ ցավալի է, ստիպված ենք արձանագրել, որ սա ընդամենը իշխանությունների հերթական, նախապես լավ մշակված սցենարի մի մասն է: Ակնհայտ է, որ օրեր առաջ ԵԽԽՎ հայաստանյան պատվիրակության անդամ, ՀՀԿ-ական պատգամավոր Դավիթ Հարությունյանի առաջարկությունը` մարտի 1-ի դեպքերի հետաքննությունը ՀՀ օմբուդսմենին վստահելու մասին, եւ օմբուդսմեն Արմեն Հարությունյանի սույն զեկույցը բոլորովին էլ զուգադիպություն չեն: Այսօր արդեն ակնհայտ է, որ Արմեն Հարությունյանին է պատիվ վիճակվել` վարելու մարտի 1-ի դեպքերի «անաչառ» հետաքննությունը: Սակայն որպեսզի անաչառությունը ո´չ Հայաստանի ներսում եւ ո´չ էլ ՀՀ սահմաններից դուրս որեւէ մեկի մոտ կասկածի տեղիք չտա, Արմեն Հարությունյանը պետք է շահի բոլորի վստահությունը: Ժողովրդի վստահությունը շահելու ավելի լավ ճանապարհ չկա, քան գրել մի զեկույց եւ այնտեղ ձեւակերպել այն ամենը, ինչ մտածում է ժողովուրդը: Արմեն Հարությունյանն իր գործը, իհարկե, լավ է արել, նույնիսկ մի քիչ չափազանցված, քանի որ զեկույցում օգտագործել է արտահայտություններ, որոնք մի տեսակ մատնում են նրան: Օրինակ, նա գրել է. խաղաղ ցուցարարների նկատմամբ իրավապահների գործադրած ուժի համաչափությունը գնահատելիս պետք է հաշվի առնել, որ «զոհված ցուցարարների մոտ ջնջխված է եղել գլխուղեղը»: Սրանից հետո ինչպե՞ս կարելի է կասկածի տակ դնել Արմեն Հարությունյանի «անաչառությունը»: Բայցեւայնպես, նույնիսկ նման ժողովրդական արտահայտությունները չէին կարող ծառայել իրենց նպատակին, եթե չլիներ մեկ հանգամանք, մասնավորապես, եթե Ռոբերտ Քոչարյանը դեռեւս մարտի կեսերին Արմեն Հարությունյանին անվանած չլիներ իր «ամենաանհաջող կադրը»: Այս հայտարարությունն արդեն բավական էր, որպեսզի հասարակական որոշակի վստահություն առաջանա մինչ այժմ որպես օմբուդսմեն այնքան էլ լավ հեղինակություն չունեցող Արմեն Հարությունյանի նկատմամբ: Ըստ սցենարի, այդ վստահությունն էլ ավելի պետք է խորանա նման զեկույց հրապարակելուց հետո: Հրապարակմանը, անշուշտ, կհետեւեն բազմաթիվ հարցազրույցներ, քննարկումներ, որոնց ժամանակ օմբուդսմենը բառեր եւ բառակապակցություններ չի խնայի` ժողովրդի վստահությունն էլ ավելի շահելու համար, չի բացառվում, որ նրա հասցեին «վատ-վատ բաներ» ասեն նաեւ Աղվան Հովսեփյանն ու Գրիշա Սարկիսովը, եւ երբ որոշ ժամանակ հետո հայտարարվի, որ մարտի 1-ի դեպքերի հետաքննության հանձնաժողովը գլխավորելու է օմբուդսմեն Արմեն Հարությունյանը, ոչ ոք այլեւս չի վիճարկի այդ որոշումը: Բնականաբար, հանձնաժողովում կլինեն մի երկու միջազգային անհատ փորձագետներ, իսկ եթե հաջողվի Լեւոն Տեր-Պետրոսյանին սատարող ուժերից էլ գոնե մեկ հոգի ներգրավել, խնդիրն ուղղակի լուծված կլինի: Ինչ վերաբերում է օմբուդսմենի գլխավորած հանձնաժողովի հետաքննության արդյունքներին եւ եզրակացությանը, ապա այդ առումով սույն զեկույցը պարտավորեցնող որեւէ ուժ, իհարկե, չի կարող ունենալ: Հետաքննության արդյունքում կարող է, չէ՞, պարզվել, որ չնայած «ջնջխված ուղեղին», ոստիկանության կողմից անհամաչափ ուժ չի կիրառվել, կամ որ նռնակներ ցուցարարների կողմից, այնուամենայնիվ, կիրառվել են, եւ կամ` «սեփական ժողովրդի վրա կրակող դիմակավորված անձանց» մասին կադրերը մոնտաժ արած են: Մի խոսքով, մնում է միայն պարզել` ո՞վ է իսկապես լավ մշակված այս սցենարի հեղինակը` Ռ. Քոչարյա՞նը, Ս. Սարգսյա՞նը, թե՞ երկուսը միասին:

    ԱՆՆԱ Վ.ՀԱԿՈԲՅԱՆ

    Comment by Վահագն Ղուկասյան — April 30, 2008 @ 1:37 am

  18. Դրան որ հիշողություններիդ մի քիչ զոռ տաք`2003 թ-ից էլ կհիշեք

    Comment by Armen80 — April 30, 2008 @ 1:55 am

  19. ::))Երեվի լսել եք որ ասում են …էդ խեղճ Միքայել Նալբանդյանը էդքան ազատություն,ազատություն երգեց,վերջում բերին արձանը դրին կգբ-ի,ներքին զորքերի ու քննչական վարչության մեջ տեղը:

    Comment by Armen80 — April 30, 2008 @ 2:09 am

  20. Armen 80 jan miamit es zevanum bayts lav kursi mej es. Heto kparzvi, vor Nikoln es, qez eshi tegh es drel, vor glxi chnknen, vorteghits es hima qandum hayastan@.

    Comment by vahan73 — April 30, 2008 @ 2:39 am

  21. «Ազատություն» գոռալով երկիրը ուզում եք քաղաքացիական պատերազմի մղե՞լ: Չեք հասկանում սիրելի հիմարիկներ, բա որ նույն բանը հանկարծ հայրենիքի նվիրյալները սկսեն ու տան ձեր գլուխը ջարդեն, ի՞նչ կլինի սրա վերջը: Խելք հավաքեք, թողեք մարդկանց հանգիստ, արդեն հոգնեցինք ձեր անիմաստ քայլարշավներից և անուղեղ կոչերից.

    Comment by Karine — April 30, 2008 @ 2:46 am

  22. www.LOUYSWORLD.COM

    Comment by yerevan — April 30, 2008 @ 2:48 am

  23. 20, 21 commentner groxnerin ! JOXOVURT ES XXJIK PROVOKATORNERE ELI GRUM EN ASUM EN MEZ HANGIST MNANQ ??? ASUM EN BA VOR AZGI ISKAKAN NVIRYALNERE SKSEN MER GLUXE KJARDEN ES INCH HIMMARUTYUNNERA GRVAC 21-UM ? LAV MIQANI HARC ET GROXIN —> QO DURE GALISA VOR MI YERKRUM ES APRUM U ET YERKRUM BOLOR RAZMAVARAKAN MEC HIMNARKENERE QO YERKRINE CHEN AYL VAJARVAC EN ! QO DURE GALISA VOR AMEN INCHE ANHAMEMAT MEC ARJEQ UNI HAYASTANUM VORI BARCRACUME VOREVE TNTESAKAN HIMQER CHUNA AYL MIAYN TALANI ORINAK HOSANQI GINE HAYASTANUM AMENA BARCRNERIC MEKNA ISK PETKA CACR LINER CHE VOR ATOMAKAYAN UNENQ ATOMI ENERGIAN EL AVELI EJANA ! QO DURE GALISA VOR TEXUTE TAKNU VRA EN ANELU HA ???? TE DU SENC QCNVELOV VAXE MYUS ORE GITES CHES TUNAVORVI U RAK CHES YNGNI ???? QO DURE YEREVI SHAT EKEL ES VERJI AMISNERI IRADARDZUTYUNNERE VOR MARDKANC CECUM U DZERBAKALUM EIN VOR YNDDIMUTYUNE CHHAXTI ENEL HAXTEC BAYC ELI CHHASKACAN MARTI MEKIN ETQAN MARD SPANECIN ??? EHHH AXR VORE ASEM ARMENTELN EL CAXECIN ELI NUYN ATOMAKAYANI TERERIN UR EL NAYENQ MI NORMAL TEX CHEN TOXEL ES ISHXANUTYUNNERE U YETE DU ES SHRJMANE KAM AJAKICNERIN ANUN ES DNUM UREMN du qcnvox es , du takanq es, du qo yerkri lave ches uzum !!!! QSTMNELI VOCHNCHUTYUNNER DZEZ TUYL CHEN TA HAYSTANE KORCANER SHAT EQ UZUM DAREQ STRUK EN YERKRUM OV AMEN INCH HAYASTANUM GNELE !!!!!!

    Comment by MARTIK — April 30, 2008 @ 3:58 am

  24. Անհատները ունենում են “լավի” շատ տարբեր պատկերացումներ.մեկը “լավ” համարում է, օրինակ հայ զինվորների մեծ մասը թույլ սպայական կազմը,գայիշնիկը որ պտի իրան չհսկեն,մեկը պտի գողությու անի ,մեկ ուրիշը գտնում է որ պետք է թմրանյութեր կամ ալկոհոլ գործածել ու այսպես կարելի է թվարկել անվերջ/ինչպես բարոյականը ,այնպես էլ անբարոյականը/:Այս ամենի պատճառը մեկն է “ազատ ապրելու ձգտումը”…առաց հոգսերի,առանց թշնամիների,առանց ցավի,առանց տանջանքի,առանց երեխաների լավ ապագայի մասին կասկած ունենալու…առանց,առանց …/ԱՌԱՆՑ ԵՎ ՈՉ ԹԵ ՀԱՆՈՒՆ/ եւ այլն: Ազատությունը ունենում է հաճախ հիվանդագին հետեվանքներ/թեկուզ երեխաների դեպքում/:
    Սակայն մարդը ծնվում է ազատ/հիմա նկատի ունեմ/:Բայց ծնվելուց հետո մտնում է ՀԱՍԱՐԱԿՈՒԹՅՈՒՆ իր արդեն ձեւավորված նորմերով:Այլ բան է նորմերը…լավ որ չեկարացնեմ օրինակ բերեմ`ԽՍՀՄ ,թե ԱՄՆ,Եմեն,թե Անգլիա …Այնպես որ ամեն մի երկիր ,ամեն մի կրոն,ամեն մի ազգ ունի ազատության մասին իր պատկերացումները:Հայ ժողովուրդը արդեն ընտրել է իր նորմերը` ԽՍՀՄ-ի կազմից դուրս գալով եվ եվրոպական կառույցներում ընդգրկվելով/մնացած ամեն ինչով/:

    Վաայ արա մարդ ինչքան ուղեղից ինվալիդ լինի որ տենց բան գրի…/com.-20/:
    Համ էլ մերսի որ ինձ Նիկոլի տեղը դրիր::::::::::::))))))):::))))))))))))

    Comment by Armen80 — April 30, 2008 @ 4:31 am

  25. Այ թշվառ խոտակեր Էս Ազգը չի ուզում Հակահայ ռեժիմ ու վերջ: Եթե ժամանակը գա ու Սերժը չհասկանա դա ,ապա դա չի կոչվելու Քաղաքացիական պատերազմ, դա կոչվելուա Հայաստանը թուրքերից մաքռել;Ազգի նվիրյալը դա Սեֆիլյանն է, Մալխասյանը, Միքայելյանը ու են մարդիկ ,որ Մեր երկրի օրհասական ժամերին մարտնչել են թշնամու դեմ ու ազատագրել Հայկական հողերը;Սակայն թշնամին ժամանակին արտաքին էր ու ակնհայտ;Արդիական պայմաններում ՀՀ թշնամիները ներքին են Սեռժը և Ռոբերտը,իրենց սատարողների հետ միասին:
    Մի բանում ես ձիշտ ` վախը,որ հայ նվիրյալները կջարդեն ձեր նմանների գլուխը ստիպես նրանց պատանդ վերցնել ու մեկուսացնել Ժողովրդից:Պատանդ, որովհետեվ այլ կերպ հնարավոր չի անվանել Հայաստանի Հերոսին բանտարկելը այն երկրում որի հերոսն է նա` մեղադրելով Պետականության դեմ հանցանքի մեջ:
    Այ դուք Խելք հավաքեք որովհետեվ Ժողովրդի դատաստանը դաժան է լինում դավաճանների հանդեպ:

    Comment by Qaxaqaci — April 30, 2008 @ 4:38 am

  26. Լեվոն պապին
    Չիբուխը ձեռքին

    Հիշեց մի օր
    Անցյալը հանցավոր

    Դեմքով հպարտ
    Քայլով հանդարտ

    Կանգնեց կրկին
    Իր հին բեմահարթակին

    Կանչեց իր մոտ
    Գազանների մի հոտ

    Եկան նաև անմեղ գառներ
    Ա~խ մոլորված հայեր…

    Խոսեց գրագետ
    Լացեց մի գետ

    Ծխեցին նարգիլա
    Պարեցին հավանագիլա

    Դարձավ «գործիք»
    Անտաշ, անմիտք

    Մարտի մեկին
    Վաղ լուսաբացին

    Սթափվեց, հասկացավ
    Իմաստուն դարձավ

    Աջ ու ձախ նայեց
    Վերջապես նշմարեց…

    «Նիկոլն է պատասխանատուն»
    և ինքը ծլկեց դեպի տուն

    Նիկոլն ել վախից
    Քար ու փայտ գոռաց

    Պառակտեց խուժանին
    Հայոց զինվորին

    Շշեր, նռնակներ,
    Հրդեհ ու թալան…

    Նիկոլին արագ
    Փախցրին տարան

    Արդյունքում 10 զոհ
    …շնորհակալություն քեզ լեվոն

    Comment by yerevan — April 30, 2008 @ 5:39 am

  27. ՉՀԱՆԴՈՒՐԺՈՂՆԵՐԻ ՊԱՅՔԱՐԸ

    յն, ինչ այսօր կատարվում է Հայաստանում, ըստ էության մարդկային տեսակների կռիվ է: Նրանք, ովքեր համաձայն չեն, որ իրենց ստորացնեն, պայքարում են նրանց դեմ, ում համար ստորանալ- չստորանալը երկրորդական-երրորդական խնդիր է: Տվյալ դեպքում կրթությունը, դաստիարակությունը, ինտելեկտը որեւէ նշանակություն չունեն:

    Սերժ Սարգսյանի թիմում, օրինակ, պրոֆեսորներ կան, ակադեմիկոսներ կան, ովքեր խոսում են փայլուն հայերենով, մի քանի լեզուների են տիրապետում եւ այլն, բայց հաճույքով ստորանում են: Իսկ Իսրայել Հակոբկոխյանն, օրինակ, չի հանդուրժում, որ իրեն ստորացնեն, եւ պայքարում է: Ճիշտ է պայքարում թե սխալ՝ այլ հարց է, բայց դրանից խնդրի էությունը չի փոխվում: Կա մարդու պայքարող տեսակ, եւ կա համակերպվող տեսակ: Ընդդիմության հանրահավաքներին, օրինակ, մասնակցում են նաեւ երիտասարդներ, ովքեր գուցե նույնիսկ իրենց անուն-ազգանունները գրելիս տառասխալ անեն, բայց եկել են պայքարելու հանուն իրենց ազատության, որովհետեւ իրենց տեսակով իրենք ազատ են ու բռնություն չեն հանդուրժում: Իսկ ինտելեկտով նրանցից շատերին գերազանցող հանրապետական Արմեն Աշոտյանը համակերպվողի տեսակն է: Մարդու այդ տեսակը կարող է նայել դիմացինի աչքերին ու հայտարարել, որ ընտրություններն ազատ-արդար են եղել՝ նույնիսկ չմտածելով, որ իրեն այդպիսի խղճալի վիճակում դնողները պարզապես ստորացնում են իրեն:

    Մարդկային տեսակների այս բախումը նոր չէ, միշտ էլ եղել է: Հասարակությունը միշտ էլ բաժանվել է երկու մասի՝ ազատներ եւ համակերպվողներ: Եթե բռնություն չհանդուրժողները մեծաթիվ են եղել, հասարակությունն ազատ է եղել, իսկ եթե համակերպվողներն են մեծամասնություն կազմել, հասարակությունը ստրկացվել է: Օտարներն են ստրկացրել թե «յուրայինները»՝ արդեն էական չէ: Անցյալ դարասկզբին էլ է այդպես եղել: Ասկյարները մտել են որեւէ հայկական գյուղ ու սկսել ստորացնել մարդկանց: Չհանդուրժողները կամ տեղում ոչնչացվել են, կամ փախել լեռները, ու հիմնականում համակերպվողներն են կենդանի մնացել: Իսկ առավել ճարպիկ համակերպվողները նույնիսկ խրախուսանքի են արժանացել: Հետո մոտավորապես նույնը տեղի է ունեցել 1937-ին՝ մարդկային ստորությունների դեմ ընդվզելու կամք ունեցողները կամ գնդակահարվել են, կամ աքսորվել, իսկ համակերպվողները տիրացել են նրանց ունեցվածքին: Այո, հնազանդ ստրուկները միշտ էլ ավելի տանելի պայմաններում են եղել, քան անհնազանդները:

    Նույնը տեղի է ունենում նաեւ այսօրվա Հայաստանում: Չհամակերպվողների փոքրաթիվ խմբերը դեռ փորձում են դիմադրել ու պայքարել այս այլանդակությունների դեմ՝ ամեն կողմից շրջապատված Ազատության հրապարակում իրար ձեռք բռնած ու մեկը մյուսին հույս տալով: Իսկ հանձնվածների ոհմակը հարձակվում է բոլոր կողմերից: Ընդ որում, հարձակման ձեւերը տարբեր են լինում: Մեկ «Հայլուրի» թղթակիցն է հաջողակ ստրուկի բարեկեցության իր բարձունքից քմծիծաղ տալիս, մեկ բանակում երկու տարի անընդմեջ ստորացումից հենց նոր պրծած ու դրանով իսկ երջանիկ ջահելներն են բերանները ծռում՝ «էս սրա՞նք ովքեր են, արա ախպեր», մեկ սպիտակած մազերով տատիկներն են անկեղծորեն խորհուրդ տալիս՝ «գործ չունեք, սրանք մարդասպաններ են»… Տեսակի խնդիր է: Նրանք, ովքեր արդեն հանձնվել են ու դրանից առանձնապես վատ չեն զգում, դիսկոմֆորտի մեջ են հայտնվում հենց միայն այն մտքից, որ այս երկրում դեռ պայքարողներ են մնացել: Ինտելեկտը կապ չունի. նույն Արմեն Աշոտյանը կարող է ստրուկի իր կարգավիճակին հարմարվելու անհրաժեշտությունը արդարացնել քաղաքագիտական տերմիններով ու աշխարհաքաղաքական պրոբլեմներով, ուղեղի վրա ավելի քիչ ծալքեր ունեցողը կարող է ընդամենը ասել «սաղ սութ ա» եւ շարունակել որոճալ ստրուկի իր օրապահիկը, բայց դրանից ոչինչ չի փոխվում:

    Իսկ մենք չենք համակերպվում եւ չենք համակերպվելու: Կարեւոր չէ՝ այս անգա՞մ կհաղթենք, թե՞ ավելի ուշ: Կարեւորն այն է, որ Հայաստանում դեռեւս ազատության համար պայքարողներ կան, եւ նրանց թիվն ավելանում է: Իսկ սա արդեն հաղթանակ է:

    ԱՆԴՐԱՆԻԿ ՄԻՔԱՅԵԼՅԱՆ

    Comment by lis — April 30, 2008 @ 6:26 am

  28. joxovurd jogum ek vor henc hanrahavaki anun en lsum serjantner@ taknern en anum, herika haka levonakan baner grek meka saghs mi mardu nman paykarelu enk, yerevanum sranic heto inchkan hamerg, hanrahavak cuyc lini sagh veratselu enk haka serjakan cuyci nor imanak. imatsek vor joxovurd@ yerbek el chi toxi vor iran votnatak anek, tnits hanek, vrekner@ krakeq, hamberutyun@ lav bana bayc bajak@ ltsvela. PAYQAR PAYQAR MICHEV VERJ.
    chtoghek vor uranium i patjarov syuniki bnakichnerin teghahanen, saghs mi mardu pes voti khelnenk yete portsek tenc ban anel

    Comment by li — April 30, 2008 @ 6:33 am

  29. ԱՅՍ ԱՆԳԱՄ ՉԻ ՍՏԱՑՎԵԼՈՒ

    Լեւոն Տեր-Պետրոսյանի հրապարակային ելույթին հաջորդած իշխանական հիստերիան, մեղմ ասած, բավականին տարօրինակ դրսեւորումներ ունեցավ: Լեւոն Տեր-Պետրոսյանն իշխանություններին մեղադրեց կոռումպացվածության մեջ, հայտարարեց, որ իշխանությունները Հայաստանում ստրուկտուրիզացված մաֆիոզ համակարգ են ստեղծել եւ այլն: Այլ կերպ ասած` իշխանություններին մեղադրեց քրեական հանցագործություններ կատարելու մեջ: Եվ ի՞նչ: Որեւէ մեկն այս մեղադրանքները չհերքեց: Քոչարյանը տեսախցիկների առջեւ մի քիչ ջղաձգվեց, տնքտնքաց ու սկսեց անկապ բաներ խոսել Երեւանի փողոցային լուսավորության մասին` երեւի ինքն էլ կարգին չհասկանալով, թե ինչ է խոսում եւ ինչի համար:

    Բայց զարմանալին այն է, որ ՀՀ Առաջին նախագահի ելույթից հետո հիստերիկ աշխուժություն արձանագրվեց նաեւ այսպես կոչված «վարձու ընդդիմության» շարքերում: Այս աշխուժությունը նույնպես տարօրինակ էր այն առումով, որ իշխանությունների հասցեին հնչած մեղադրանքներից որեւէ մեկի նկատմամբ այդպես էլ որեւէ առարկություն չհնչեց: Փոխարենը` առաջին պատահած Շավարշ Քոչարյանը տեղից վեր կացավ ու հայտարարեց, թե իր տպավորությամբ, Լեւոն Տեր-Պետրոսյանը պատրաստվում է վերադառնալ ու հանձնել Ղարաբաղը: Զարմանալի է, չէ՞. Քոչարյանին ու Սերժին ծանրագույն քրեական մեղադրանքներ են ներկայացվում, ու այդ ամենից «եզրակացություն է արվում», որ Տեր-Պետրոսյանը ծախելու է Ղարաբաղը: Նպատակը հասկանալի է. հանցագործ կլանն ու «վարձակալական հիմունքներով» կլանը սպասարկողները մտադիր են հասարակության ուշադրությունը շեղել կոռուպցիայի թեմայից, եւ ավելի խելոք բան չգտնելով` որոշել են նորից շահարկել Ղարաբաղի հարցը:

    Այս հնարքն, ի դեպ, նոր չէ: 1998թ. պետական հեղաշրջումը ճիշտ նույն սխեմայով է իրականացվել: Քոչարյանն ու Սերժը Հայաստանում իշխանությունը բռնազավթել են բացառապես երկիրը թալանելու նպատակով, բայց հարցը ներկայացրել են այնպես, իբր գալիս են, որ փրկեն Ղարաբաղը: Հետագա տասը տարիների ընթացքում Ղարաբաղն այնպիսի եռանդով են «փրկել», որ այդ երկրում բնակչության թիվը նվազել է, երկիրը դուրս է մղվել բանակցային գործընթացից եւ այլն: Բայց երբ Հայաստանում որեւէ քաղաքական ուժ փորձել է պայքարել հանցավոր այս համակարգի դեմ, նույն Քոչարյանն ու Սերժը ամենաայլանդակ մեթոդներով հաշվեհարդար են տեսել այդ ուժի հետ` դարձյալ շահարկելով Ղարաբաղի հարցը եւ հայտարարելով, թե իրենց դեմ պայքարողները ջուր են լցնում թշնամու ջրաղացին:

    Փաստորեն հիմա նույն բանն է կատարվում: Եվ իրականում իշխանություններին քաղաքական մեղադրանքները բացարձակապես չեն հետաքրքրում: Նրանք ավելի շատ քրեական մեղադրանքներից են վախենում, որովհետեւ հայկական իրականության մեջ ընդունված է քաղաքական սխալները բացատրել հայրենասիրությամբ (կարծես թե հիմարությունը կարելի է հայրենասիրությամբ արդարացնել): Այո, իշխանությունները հենց մինչեւ ականջները կոռուպցիայի մեջ թաղված լինելու մեղադրանքներից են սարսափում: Ինչքան ուզում ես` Սերժ Սարգսյանին մեղադրիր Ղարաբաղը հանձնելու եւ Ադրբեջանի տարածքային ամբողջականությունը ճանաչելու մտադրության համար: Աչքն էլ չի թարթի: Բայց լափած միլիոնների մասին կես բերան հիշեցրու` հիստերիայի մեջ կընկնի: Ինչո՞ւ: Որովհետեւ տարածքները հանձնողների մասին հայ ժողովուրդը որպես կանոն երգեր է հյուսում, իսկ գողերի վերջն այսպես թե այնպես բանտում է:

    Ի դեպ, բոլոր նրանց, ովքեր մտադիր են առաջիկայում նույնպես «եզրակացնել», որ Լեւոն Տեր-Պետրոսյանը մտադիր է միակողմանի զիջումներ անել Ղարաբաղի հարցում, խորհուրդ կտայինք դրա փոխարեն խոսել Քոչարյանի ու Սերժի սարքած մինչեւ վերջ կոռումպացված ու հանցագործ աշխարհի օրենքներով առաջնորդվող համակարգի մասին: Եվ թող որեւէ մեկը հույս չունենա, թե «հանուն Ղարաբաղի» այդ համակարգը չի քանդվելու: Ճիշտ հակառակը` քանդվելու է հենց հանուն Ղարաբաղի, որովհետեւ հանցավոր ռեժիմով պատերազ հաղթել հնարավոր չէ:

    Comment by li — April 30, 2008 @ 6:54 am

  30. Ete hanrayin herustatesutyun@ xaytarak vi$akum chliner, miguce kariq cher lini poxoc durs gal ayl eterum asel ayd amen@, kam el kazmakerpel uxix eter joxovrdi het ev nmanatip baner , sakayn qani vor joxovurd@ liovin durs e mnacel ishxanutyunneri u hanrayini achqic durs enq galis poxoc ` Azatutyun goralu. Da nshanakum e , vor Azgayin joxov@, vor@ joxovrdic chi durs ekel voroshuma amboxg joxovrdi texg@, vor Hayastan@ Xarabaxi anvtangutyan erashxavorna?!! Eh!! Nshaankuma vor ete es kamavor ei gnum Arcaxi hamar krvelu hima inz stipelu en! Ba mi hat hanraqve aneiq tesneiq iroq amboxg joxovurd@ patrasta aysor gna u Xarabaxi hamar krvi en el serjik mardaspani glxavorutyamb, inch erashxiqner uni vor chi @nkni Malxasyani, Sasuni ev … or@?!
    Azgayin joxov@ ardyoq artayaytuma joxovrdi kamq@. VOCH!
    Inch e nshanakum Rusastani koxmic urani haytaytum Hayastani nman poqr erkrum. Veracsel Hayastan@ axeti gotu…tarascqi ev va&arel Amerikayin. Meka el inch kara ta es tshvar Hayastan@ Rusastanin, inch karar tvela! Et incha iranc anmardabnak tayganerum u sibirum uran chka????!!! Inchu im erexan petq e scnvi mutant!!!

    Comment by ann — April 30, 2008 @ 11:07 am

  31. Aysor jam@ 16:00 Azgayin joxovi dimac boxoqelu enq Texuti antarneri hamar.

    Comment by ann — April 30, 2008 @ 11:17 am

  32. Երնեկ, թե այս նոր տարին
    Վերջ տար հայի ցավերուն,
    Չարը կորչեր, ու բարին
    Բուն դներ մեր սրտերուն:

    Երնեկ, թե այս նոր տարին
    Ազատ շնչեր Հայաստան,
    Եվ շուրջ Մասիս մեր սարին
    Փայլեին արտ-անդաստան:

    Երնեկ, թե այս նոր տարին
    Հայ ազգ ի մի գումարվեր,
    Ի գլուխ ….. հայ ամրին
    Հայի դրոշակ ծածաներ:

    Հայե՜ր, երբեք չերկմըտինք,
    Կըկատարվի այդ ամեն,
    Եթե իսպառ մենք հանենք
    Փոքրոգությունն մեր սրտեն:

    Comment by LSD — April 30, 2008 @ 12:23 pm

  33. 27 քոմենթի Անդրանիկ Միքայելյանի հոդվածը կուզեի ես գրած լինել: Որտեղ է տպվել?

    Հետաքրքիրն այն է, որ մեր հասարակությունում “չհամակերպվողների” կրիտիկական զանգվածին շատ երկար ժամանակ է պետք լինում ակումուլյացիայի համար: Ցավոք:

    Ես շատ կուզեի, որպեսզի երբ Հայաստանը վերադառնա ժողովրդավարության ուղի, այդ “չհամակերպման” ալիքը ստանա կառուցվածք, այսինքն, ինչպես բոլոր զարգացած երկրներում, ձևավորվեն ԻՍԿԱԿԱՆ արհմիություններ, ԻՍԿԱԿԱՆ հասարակական կազմակերպություններ ու շահերի պաշտպանության խորհուրդներ (ինչպես, թերևս, այսօրվա մեր միակ էկոլոգիական շարժումն է), որը թույլ կտա ստորացման հետ չհամակերպվելը դարձնել սովորական, առօրյա մի բան:

    Թե չէ սպասում, կուտակում-կուտակում ու թափվում ենք փողոց` արտահայտելով տարիների զայրույթն ու ցավը: Եվ այո, Լիսկաների ու մյուս կենդանանմանների հանդեպ վերաբերմունքը պետք է արտահայտել ամեն օր` անկախ քաղաքական իրավիճակից: Որպեսզի Չհամակերպվողների հետ հաշվի նստեն, իսկ ստորացողներին արհամարհեն, ինչպես անում է ցանկացած իրեն հարգող երկրի քաղաքացի:

    Ու պետք է վերացնել ընդհանրապես այդ Ուսխորհուրդ կոչված անբարոյական կառույցները, որոնք ստեղծված են նորմալ ուսանողներին վանելու համար: Սովետական կոմսոմոլների նոր որակներն են, էլի: Քանի երիտասարդ կարիերիստ է դուրս եկել այդ ուսխորհուրդներից ու այսօր “մարդ” դառել… Ախր մենք դրանց վրա ծիծաղում էինք ուսանող ժամանակ: Ձեռքով չէինք բարևում: Հիմա հարց են լուծում, ԱԺ ամբիոնից ելույթներ են ունենում: ՄԱՄԱ ՋԱՆ:

    Ուսանողներին պետք է ազատ թողնել - ստեղծեն խմբեր, միություններ, ակումբներ, ռադիոկայաններ, թերթեր, էլ ինչեր-ինչեր… Էհ, բա չլինեին հիմիկվա հնարավորությունները մեր ուսանող ժամանակ?

    Comment by Չգիտեմ — April 30, 2008 @ 12:56 pm

  34. Amsi 2-in miting ka??

    Comment by Hanrahavak — April 30, 2008 @ 1:02 pm

  35. http://www.payqar.org/am/80/item/440/

    Comment by amazonka — April 30, 2008 @ 1:11 pm

  36. Ժողովուրդ, իրոք լավ հոդված ա, անպայման կարդացեք: Հոդվածի հեղինակ Գեղամ Բաղդասարյանն, ի դեպ, իրեն շատ կարգին ա պահել մարտյան դեպքերից հետո:

    ԵՂԲԱՅՐ ԵՆՔ ՄԵՆՔ

    Հայաստանցի-ղարաբաղցի տարաբաժանումը վերջին ժամանակներս անցել է հատվածային մտածելակերպի թույլատրելի բոլոր սահմանները և վերածվում է անջրպետի, ինչը չի կարող չտագնապեցնել հայ ազգի զտարյուն մտավորականությանը: Տագնապալից ընթացքի առաջն առնելու ուրիշ ձև չկա, քան միմյանց դարդուցավը հասկանալը, անաչառ լինելու լավագույն ձևն այն է, երբ քեզ դնում ես դիմացինիդ վիճակի մեջ ու փորձում հասկանալ քո հնարավոր վարքագիծը:

    Տվյալ պարագայում մտապահելով, որ մենք բոլորս Հայ ենք, ես պայմանականորեն հանդես եմ գալիս միջին-վիճակագրական ղարաբաղցու դիրքերից և փորձում մաշկիս վրա կրել այն, ինչ կրել են իմ երևանցի միջին-վիճակագրական եղբայրներն ու քույրերը:

    Եւ այսպես, ի±նչ կանեի ես, եթե ԼՂՀ-ում կայացած ընտրություններին ՀՀ-աբնակների չմասնակցության պարագայում մի բնիկ երևանցի մասնակցության իրավունք ձեռքբերեր ու հասներ իշխանության: Իշխանության հասնելով էլ` կամաց-կամաց Ստեփանակերտ տեղափոխեր իր երևանցի ընկեր-բարեկամներին, պարզապեսª բնիկ երևանցիների, ու նրանց պաշտոններ տար, խանութներ բացելու, արտոնյալ բիզնես ունենալու հնարավորություն ապահովեր: Որպես հենարան էլ ընտրեր ոչ թե ղարաբաղյան ճանաչված ու հարգված մտավորականների ու կադրերի, այլ, մեղմ ասած, տեղի հասարակության հարգանքը չվայելող անձանց:

    Ես, որպես միջին-վիճակագրական «էշ ղարաբաղցի», հավանաբար, կկատաղեի երևանցի «կատուկրասկատվողների» մերօրյա արշավանքից, իմ հոգում եթե ոչ ատելություն, ապա քամահրանք կառաջանար երևանաբնակների նկատմամբ, և իշխանությունը ընտրությունների միջոցով փոխելու անհնարինության մեջ համոզվելովª ես էլ դուրս կգայի հանրահավաքի: Եւ եթե ինձ նման միջին-վիճակագրական արցախցի քույրերիս ու եղբայրներիս փորձեին համոզել մահակով, ապա հոգուս քամահրանքը ինձնից անկախ կվերածվեր ատելության, հատկապես եթե հոգիս կրծի այն կասկածը, որ իմ գլխին իջնում է ոչ թե արցախյան սեգ անտառների կաղնու փայտից պատրաստված միջին-վիճակագրական հարազատ մահակը, այլ Երևանում ներկված դագանակըª ներկողի հետ միասին:

    Այո, որպես միջին-վիճակագրական ղարաբաղցի` ես, երևի, այդպես կանեի: Բայց, որպես հայ մտավորական, ես այլ կերպ կվարվեի: Ես առաջին հերթին կմեղադրեի ինձ ու նմաններիս, որ չենք կարողացել դեպքերի նման զարգացման առաջն առնել: Ես ատելությամբ չէի լցվի շարքային ՀՀ-աբնակների նկատմամբ, լեզուս չէր պտտվի վատ բան ասել երևանցի շինարարի, հացթուխի, մանկավարժի, երաժիշտի, վաճառականի, ֆուտբոլիստի, քաղաքագետի, լրագրողի, բանաստեղծի և այլոց հասցեին: Ես կհասկանայի, որ նրանք մեղավոր չեն, որ նրանք ինձ նման խեղճ ու անպաշտպան են: Ես բոլորին չէի նույնացնի իշխանության հետ, ես չէի սիրի իշխանությանը, նրա կողքին չէի լինի, բայց հոգուս դառնությունը չէի ուղղի այդ իշխանավորների ծագումնաբանական տարածքի ու դրա բնակիչների դեմ: Ես կհասկանայի, որ դա ոչ միայն ծիծաղելի է, այլև նողկալի, որ դա թույլի ու անճարակի հոգեբանություն է: Որպես հայ մտավորական ես կնկատեի, որ «երևանցի» ղեկավարին բերողը տեղաբնիկ վերնախավն էր, որ նրա ուղեգիծն իրականացնողների ջախջախիչ մեծամասնությունը տեղաբնիկ հայրենակիցներս են, որ տեղաբնիկ մտավորականությունն է ներբողներ ձոնում նրան, որ տեղաբնիկ շոու-աստղերն են նրա փառքը երգում, որ տեղաբնիկ քաղաքական ուժերն են վարձահրավիրվել սատարելու, որ տեղաբնիկ լրատվամիջոցներն են լվանում մեր իսկ ուղեղները, որ տեղաբնիկ գիտնականներն են նրա ուղեգիծը հիմնավորում, որ տեղաբնիկ գործարարներն անհամեմատ շատ են ու ապօրինի ավելի շատ արտոնություններ ունեն… Մի խոսքովª որ, ինչպես երգիծաբանն էր ասումª «միլիոններով բռակ ենք տվել»:

    Կնկատեի ու կսարսափեի, կնկատեի ու չէի դիվայնացնի «երևանցի» ղեկավարին, այլ կհասկանայի, որ նա էլ է զոհª մեր իսկ բարքերի, մեր իսկ դարավոր «մենատնտեսական» հոգեբանության զոհն ու պրոդուկտը: Կհասկանայի, որ եթե ընդունեմ, որ երկու «երևանցի» կարողացել են ճկել բազմադարյա քաջությամբ հայտնի իմ ժողովրդին, ապա ստիպված պիտի լինեմ ընդունել նաև իմ բազմադարյա փոքրոգությունը: Կհասկանայի այս ամենն ու կսարսռայի: Կսարսռայիª հասկանալով, որ «երևանցիներից» ազատվելովª մենք չենք ազատվելու համազգային միասնության մեր մենատնտեսական ընկալումից, մեր հոռի բարքերից, մեր ստրկամտությունից: Կհասկանայի, որ մինչև ինքներս չփոխվենքª իշխանությունը չի փոխվի: Ու քամահրանքիս հասցեն կփոխեի:

    Սրանք ընդամենը խոսքեր չեն: Որպես արցախաբնակ հայ մտավորական, քանիցս փորձել եմ իմ ուժերի ներածին չափ նպաստել, որ Արցախ աշխարհս ավելի քաղաքակիրթ լինի: Բայց եղած չնչին շանսն էլ միշտ շնչահեղձ է եղել ՀՀ իշխանությունների որդեգրած քաղաքականության պատճառով, ընդ որումª դա այդպես է եղել և Տեր-Պետրոսյանի, և Քոչարյանի օրոք, քանի որ Հայաստանի ղեկավարությունը միշտ էլ ձգտել է կառավարելի ու ձեռնասուն իշխանություն ունենալ Արցախում: Ամեն անգամ հույսերս թաղելուց կամ, ավելի ճիշտª անթեղելուց հետո իմ ու նմաններիս մեջ երբևէ ատելություն չի առաջացել ոչ միայն Մայր Հայաստանում ապրողների, այլ նույնիսկ ՀՀ ղեկավարության նկատմամբ, քանի որ տեսնում էի նաև այն լավը, որ արվել է Արցախ աշխարհիս համար: Ատելություն չի առաջացել, թեև բարեփոխման մեր փորձերն արժանացել են ոչ միայն ՀՀ իշխանությունների հակազդեցությանը, այլև հայաստանյան հանրության քար անտարբերությանը:

    Ուստի անիմաստ է այսօր բողոքել կողմերից մեկի անտարբերությունից, քանի դեռ կա այդ արատավոր երևույթըª կողմերը, քանի դեռ չենք հասկացել, որ մենք ոչ միայն նույն իրավաքաղաքական ու ֆինանսատնտեսական, այլև նույն դարդուցավի դաշտում ենք, նույն մարտահրավերների դեմ հանդիման ենք: Սա կարող է հասկանալ զտարյուն մտավորականությունը և հասկանալով հանդերձ` չլռել: Չլռել ու այսօրվա միջին-վիճակագրական ատելությունը հանել մեջներիցս:

    Այս պահին մեծ է հատկապես Արցախի մտավորականության անելիքը: Ի վերջո, հնարավոր չէ փախչել այն իրողությունից, որ Հայաստանում ողբերգություն է կատարվել, որն իրավացի-հանիրավի առնչվում է Արցախի հետ, իսկ առնչողներն էլ ոչ թե մեկ կամ տասը մարդ են, այլ հարյուր հազարավորներ: Այս պահին առավել համբերատարն ու սրտացավը, առավել հանդուրժողականն ու պատասխանատուն մենք պիտի լինենք: Որովհետև թեև ցավը բոլոր հայերինս է, բայց առավել ցավեցնողը մեր ՀՀ-աբնակ եղբայրների վերքերն են, նրանք են տուժածը:

    Չգիտեմ, թե կոնկրետ ես` Գեղամ Բաղդասարյանս, ինչով եմ մեղավոր այդ ամենի համար, բայց ես իմ ու ինձ նմանների անունից ներողություն եմ խնդրում իմ ՀՀ-աբնակ եղբայրներից ու քույրերից ու ասում նրանց` կիսում ենք ձեր ցավը: Ես իմ ու ինձ նման ազատ մարդկանց անունից ցավակցություն եմ հայտնում բոլոր զոհերի հարազատներին ու բարեկամներին, նաև բոլոր նրանց, ում հոգում զոհվել են հավատը, հույսն ու սերը: Ներողություն եմ խնդրում ձեզնից ու ներում եմ ձեզ` արցախցուս նկատմամբ հանիրավի ատելության համար: Դառնացած, վիրավոր հոգին նաև աչքերը պղտոր ու անարդար է լինում, և ով պիտի դա հասկանա, եթե ոչ եղբայրը:

    Իսկ մենք եղբայրներ ենք բախտակից: Ու ինչ էլ լինիª կառուցելու ենք մեր երազած երկիրը, մեր ընդհանուր հայրենիքը:

    ԳԵՂԱՄ ԲԱՂԴԱՍԱՐՅԱՆ
    «Դեմո» հանրային թերթ
    Ստեփանակերտ

    Comment by Չգիտեմ — April 30, 2008 @ 1:19 pm

  37. Hanrahavak djan, karda komment 7-@.

    Comment by amazonka — April 30, 2008 @ 1:36 pm

  38. JOXOVURD MEKA IN4E ANEN ET SERJANTNER@ MENQ HAXTELU ENQ U DA JAMANAKI HARCA PITI HAMBERENQ MER NAXAGAN LAV GITI IN4A ANUM UXAKI 4PETQE HUSAHATVEL PETQE SPASEL ISK ET DRANC OVQER CAXVACEN U SERJI VOTERI TAK EN APRUM HANGIST TOXEQ DRANQ HIVAND MARDIQ EN

    Comment by Vardan — April 30, 2008 @ 1:48 pm

  39. For those who speak English, this is an interesting article.

    Richard Giragosian. This is the Challenge for the New, Post-Kocharian
    Armenian Leadership.
    Tuesday 29 April 2008

    (Zhamanak) Mr. Giragosian, how would you evaluate the February 19th
    Presidential elections in Armenia, the post election developments,
    particularly the tragic events of March 1?

    (Giragosian) In my opinion, it was not the election itself that was the most
    important development for Armenia. It was not the process of the election vote that was significant, but rather the process of the election campaign that was more revealing because the unlevel playing field and the closed political system were much more serious problems than the one-day problems with voter fraud and other irregularities.

    And for me, as someone who has moved from the Diaspora to Armenia, the real test for Armenia is not about personalities, but is about policies. And this is not about Levon Ter-Petrosian. It is not about Serzh Sarkisian. It is about what kind of country Armenia is set to become and what kind of Armenia its people want for their children and grandchildren. And policies are more important than people to building a new and better Armenia.

    Returning to your question, clearly, the post-election crisis in Armenia,
    after the wave of demonstrations and public protests over the February 19 presidential election, has led to three specific trends.

    First, in my opinion, the post-election crisis in Armenia is far from over
    and, in fact, it is only continuing. The crisis is still there and there is
    no chance of going back to the pre-election status quo, no matter what some of the Armenian authorities may want or claim.

    Second, a related development concerns the political, social and economic
    realities of the current situation in Armenia. Specifically, the
    post-election crisis only revealed and confirmed the growing level of
    discontent, frustration and anger over the mounting inequalities and
    disparities of wealth and income (and of power) in today’s Armenia. The
    election also puts new pressure on the new Armenian government, as the level of popular discontent has been awakened.

    But the third development is somewhat different, and stems from the fact
    that the current stage of politics in Armenia is about change. Not only
    change by itself, however, but positive change-reform and progress. This is the challenge for the new, post-Kocharian Armenian leadership-to move forward toward a more open and fair political system based on consent not fear. But it remains to be seen if the Armenian government is capable of achieving this.

    (Zhamanak) Related to post election processes, do you see the USA reaction and statements made as adequate to the situation? Particularly, USA gave a sort of deadline to Armenian new government to see if Armenia is back to democratic way of its development. Do you think that the current authorities are able to direct country towards democracy? And in general if there a real chance that without major public support and trust, the government is able to make successful and effective reforms?

    (Giragosian) I would point to the interesting and somewhat new Western
    response to the Armenian post-election crisis, and I would also include the
    European response and not just the US reaction. We saw an initial response that was more passive and timid, whereby the US and EU seemed to affirm the results, as most clearly seen by the OSCE’s reaction. But as the scale and scope of the post-election crisis became apparent, the international view, and the US stand in particular, adopted a much more critical view.

    This is also a result of the fact that there is much less patience for
    further setbacks to Armenia’s already fragile and weak effort to bolster
    democracy. Moreover, in terms of analyzing U.S. policy regarding the
    post-election crisis in Armenia, it must first be understood that the events
    on the ground in the immediate days following the election were largely
    unexpected. The spontaneous demonstrations and rallies organized by the opposition were not initially viewed as threats to stability. Rather, lawful and peaceful rallies are usually viewed as contributing to a health and dynamic democracy.

    Although my views do not necessarily reflect those of the U.S. government, I can say that the U.S. position was at no point aimed at interfering in internal Armenian developments. This situation was dictated and driven by Armenians, not by American goals or policies.
    Instead, the U.S. urged all sides, both the opposition and the authorities
    alike, to abide by Armenian law and to follow a peaceful path toward
    resolving the political crisis. This was not a case of any direct U.S.
    involvement. For Washington, the most important factor was that only the people of Armenia are responsible for electing their leaders. In this way, the process of the election, and the conduct of the post-election crisis, mattered much more than the actual result.

    Again, even though I do not speak for the U.S. government, in my opinion, Washington’s position on Armenia is clear– as demonstrated by the statements of the U.S. State Department and by the U.S. Embassy in
    Yerevan-that the most pressing issue for Armenia now is for all sides to
    avoid violence and return to political negotiations.

    At the same time, however, Washington has made it clear that the state of emergency was not a final solution, and should now move toward a political dialogue. Reflecting the reality of the Armenian situation, a political dialogue is the only path toward real democracy.

    But what is most challenging for all parties interested in bolstering
    democracy and securing stability in Armenia is the fact that the crisis is
    far from resolved. And most troubling is the fact that there are several
    unresolved, underlying problems fueling unrest, most notably including
    widening inequalities in wealth and entrenched corruption. In Armenia, the U.S. has responded to these challenges by leveraging a threat to freeze its innovative foreign aid vehicle - the Millennium Challenge Account, which reflects political as well as economic considerations.

    And most importantly, it is the Armenian state authorities that must do more to address these serious unresolved problems. If not, then the country’s mounting socio-economic injustice will only trigger a new outburst of unrest and discontent. This is also why statistical economic growth is not enough; there is a need for a much more serious commitment to policies of fair and more even socio-economic development and an imperative to more effectively combat corruption.

    (Zhamanak) How would you describe the role of opposition: its leader Levon Ter-Petrosyan and the movement he initiated, their future actions within the context of the political developments of Armenia?

    (Giragosian) First, I strongly believe that Armenia is now at a significant
    turning point. The next few weeks and months will determine not only the
    nature of the next Armenian government, but will also define what kind of
    country Armenia will become. The time for public demonstrations may be over, but it is clear that now is the time for every Armenian citizen to become engaged in a healthy and lawful debate over politics and policies.
    But most of all, there can be no return to a status quo of “disabled or
    deformed democracy,” but there must be a transformation of popular protest into political participation. Armenia’s “public citizens” must be allowed to become actors and no longer limited to being mere spectators in the Armenian political system.

    Second, Armenia is now entering a new political era. The long-standing
    dominance of the country’s political elite is clearly fading. Ironically,
    even the two top rivals in the presidential election, Sarkisian and
    Ter-Petrosian, represent an elite that has risen to political power from the
    Nagorno-Karabakh conflict. But Armenia’s new political era will be defined
    by the rise of a new younger political elite, operating in the new arena of
    an empowered parliament.

    And it is the parliament that will rapidly emerge as the true center of
    gravity for Armenian politics. This shift in significance away from an
    overly centralized presidential powerbase has already been matched by a
    devolution of power to the parliament, a trend that has already seen the
    emergence of a new opposition. Thus, although the outward demonstrations of the current post-election crisis remains fixated on the presidency, the real looming battle will be within the parliament.

    But the gravest threats to stability and security in Armenia remain the
    unresolved internal challenges of socio-economic inequality and corruption. Until these challenges are overcome, the real danger is that the country’s mounting social discontent may reach a point of no return, and erupt into real social unrest. And until the Armenian authorities recognize the severity of this threat, the result will be not only a lack of legitimacy but a profound deficit of democracy for years to come.

    Comment by Էդգար — April 30, 2008 @ 2:19 pm

  40. Qez Hajastan
    Uzum em asem
    Nranq chen ancni
    Ev inch el anen
    Menq haxtelu enq!!!

    Lrel anhnar e
    Es em asum
    Vehapar avazake
    Orhnum e anverj
    Nzovyalnerin
    Idiotnerin

    Mite petq e lrel
    Anverj,andadar
    Mnal lreljajn
    Antarber u hez
    Nranq chen ancni

    Comment by Poet — April 30, 2008 @ 2:45 pm

  41. Banak berecin
    Odaparikner
    Znnum bolorin
    Iravapahnerov

    Tanjum anmexin
    Xjnere korcrac
    Antaneli e

    Noric u noric
    Iriknademin
    Krkin hishum em
    Orinac erkri
    Lktiutyunnere

    Comment by Poet — April 30, 2008 @ 2:46 pm

  42. ՊԱՏԳԱՄ
    նՈր լույս ծգեց աշխարհին.
    ոՎ այդ արեւը բերեց:-

    աՀա ոսկյա մի արեւ`
    ճԱռագումով իր հրե`
    աՅգաբացի պուրպուրե
    նԺույգների վրա հեց`
    նՈր աշխարհին ու մարդուն
    հՂում է լույս զվարթուն:
    նՈր աշխարհին ու մարդուն
    ոՎ բերեց լույս այս արթուն,
    օ, ՈՒմ ձեռքով վառվեց, ում
    հՐակարմիր հրավարս,
    աԴամանդյա լույսը այս:-

    կՔած կյանքի բեռի տակ,
    խՈր գերության ընդերքում,
    իՄաստության մի գետակ
    հԻմարության համերգում-
    քԱնի տարի,քանի դար
    վԿայեցիր անհերքում…
    աՓերին այն խավարչտին
    ուՐ հայրենիքն էր մեր հին,-
    չԿար արդյոք գետ մի հորդ,
    ոՐ գերության անհաղորդ`
    լՈՒրթ հոսելով դարից դար`
    մԹության մեջ այն համառ
    աՅս այգաբացն էր կրում,
    հՈՒր այգաբացն այս հեռու`
    հՆուց պահած իր ջրում
    օ,Ըղձական այս հեռուն…
    կՔած կյանքի բեռի տակ`
    ոԳի անկոր,հուր գետակ…

    աՀա վառվում էմեր նոր
    հԱղթանակիլույսը բորբ.
    լՎանում է նա հիմա
    վԱռվող ոգին մեր անմահ,
    չՔնաղ արեւն այդ արի
    վԱռված հրով աշխարհի…
    չԿա ուրիշ արեւ էլ.
    նԱ է միայն որ դարեր
    աՆմար`պիտի արեւե

    լՈՒյսով վառված սակայն այդ`
    նԺարներից հիմա մենք
    հԻմարությամբ չթափենք
    իՄաստությունն այս արար.-
    մԵր անցյալի խորամիտ
    էՋն այն արդար ու ռամիկ`
    մԵծահանճար ու վարար… 09.05.1933թ Ե.ՉԱՐԵՆՑ

    Comment by Poet — April 30, 2008 @ 2:47 pm

  43. Haniravi irakanacav
    IRANC NPATAKE
    MARDKANC SPANECIN
    ARANC PATCHARI

    LARECIN MIMJANC
    EREXANERIN
    VONC VOR TURQI VAXT
    OKUPACRECIN
    NAXAGAHAKANE
    ELUZAKNEROV

    GARUN E EKEL
    JEREVANN TCAXKEL
    ORIORDNEROV
    TAKAVIN HANDERC
    ERKERESUTYUN

    Comment by Poet — April 30, 2008 @ 2:52 pm

  44. Շատ շնորհակալ եմ Վահագն Ղուկասյան, լավ հոդված է։ Այն ցույց է տալիս թե ինչքան է խորացել հակասության ձորը որը բաժանեց ժողովրդին պետական համակարգից։

    Այսօր կա ընդամենը մի քանի կամուրջ, դա չձերբակալված ԱԺ «Ժառանգությոան» պատգամավորներն են և օմբուդսմենը։ Բոլորս գիտենք «Ժառանգության» անձնվեր պայքարի մասին։ Իսկ այ օմբուդսմենը, որը փորձում է խոսել ոչ թե անձերի այլ փաստերի շեշտադրումով արդեն ոչ մեկի վստահությունը չի վայելում։

    Դա հասկանալի է։ Իմ և ուրիշների համար մարտի 1-ի ցանկացած անաչառ քննում նշանակում է 1 բան՝ մատնանշել բոլոր իշխանավորներին, որպես պատասխանատու զոհերի և անօրինական գործողություների համար։

    Ցավոք՝ արդեն ուշ է լինել անկողմնակալ, ինչը ցավալի է նրանց համար, ովքեր հույս ունեն, որ ամեն ինչ ինքնին կանցնի ու կգնա կամ թե «մեկա իրար հետ լեզու կգտնեն»։

    Comment by Միքո — April 30, 2008 @ 2:57 pm

  45. Էստեղ վխտացող կրիտին սերժանտներին նվիրվում է

    Ինչքան քիչ կան մեր երկրում
    Մեծ ու փոքր տականքներ,
    Պոետներ են դարձել ուրույն`
    Մերօրյա Ալազաններ…
    Հոգ չէ …
    Բանտեր կան հայոց երկրում,
    Ձեր վոժդերի ապագա տներ:
    Իսկ ձեզ համար Երեվանում
    Սարքել են հատուկ դպրոցներ:

    Comment by Armen80 — April 30, 2008 @ 3:00 pm

  46. 33 comment. AYO AYO AYO 100% chisht eq.Payqarum enq, hasnum hajoxutyan , heto hagist hetevum te inch degradacianeri e entarkvum mer haxtanak@ u heto hiastapvum u @nkchvumn.PAYQARI VOGIN PETQ E MISHT ARTUN , ARDAR U HETEVOXAKAN LINI.
    Neroxutyun vor otaralezu tarerov em grum,HAYEREN KDW chunem.

    Comment by Emma — April 30, 2008 @ 4:44 pm

  47. Դու հանճարն ես ազգի Լևոն
    Արմենչիկի աչքները բացիր Լևոն
    Գարնանամուտի Ձոնն ես Լևոն
    Մեր Եհովաննես դարձել Լևոն
    Մեր աղոթքարաննես Լևոն
    Ուր էլ լինենք մեզ հետ ես Լևոն
    Անունդ տալով մեռնում ենք Լևոն
    Նույնիսկ սեքսի վախտ քեզ ենք հիշում Լևոն
    Ուզում ենք տրվենք քեզ Լևոն
    Հիմա Հիմա Հիմա

    Comment by Poet — April 30, 2008 @ 4:54 pm

  48. Նիկոլ Նիկոլ մոտ արի
    Քեզ տամ աղանդ վիթխարի

    Comment by Poet — April 30, 2008 @ 5:04 pm

  49. Joxovrd jan hangstacek,
    senc vor gna kcndvek.

    Comment by mnb — April 30, 2008 @ 5:29 pm

  50. http://www.armfootball.com/myfight/dzon-garnanamuti.mp3

    Comment by Arman — April 30, 2008 @ 5:47 pm

  51. Ba incha en 80-noc achqabac Armene saxin kpnum?
    Serjakane du es,kas u der kshatanas!

    Comment by Poet — April 30, 2008 @ 6:03 pm

  52. 51 du tapak es,qo gracnern el antaxandutyun.
    47-i masin el, duq karox eq trvel tigran sargsyanin… kam el irar trveq

    Comment by Garun — April 30, 2008 @ 6:22 pm

  53. Poet-ին
    Ես քեզ չեմ վիրավորել ,ինչու ես դու ինձ վիրավորում???????
    Ես իմ գրածի մեջ նկատի չեմ ունեցել քեզ: էստեղ մենակ դու չես փորձում չափածո գրել:Ես քեզ սերժանտ չեմ ասել:Նկատի եմ ունեցել com- 26 հեղինակին:
    ՈՒ դու լավ հիշեցրեցիր`
    ՕՎ ՀԱՅ ԺՈՂՈՎՈՒՐԴ ՔՈ ՄԻԱԿ ՓՐԿՈՒԹՅՈՒՆԸ ՔՈ ՀԱՎԱՔԱԿԱՆ ՈՒԺԻ ՄԵՋ Է
    Թող էդպես էլ լինի…

    Comment by Armen80 — April 30, 2008 @ 6:37 pm

  54. joxovurd hl@ nayek los i cuycin kani mard er havakvel, eskan vaxt iski genocidi orov chi havakvum, halala mer losi hyerin

    Comment by Hay — April 30, 2008 @ 7:48 pm

  55. http://www.youtube.com/watch?v=Iik6k2BOOz0&feature=user

    Comment by Hay — April 30, 2008 @ 7:56 pm

  56. Zon garnanamuti :) )Joxovurd es inch lavna…Xita 100%anoc. Keccen shat lav en ashxatel. Shat em huzvum vor lsum em. Ova ergum u um erajshtutyunna ov giti?

    Comment by ann — April 30, 2008 @ 8:15 pm

  57. Vor Losi joxovurd@ mi hat el edpes cuyc aner vat cher lini!:)

    Comment by ann — April 30, 2008 @ 8:18 pm

  58. Erekeq jan norits hishetsnem amsi 2in jam@ 12.00in hyusisayin enq havaqvum vor gnanq mer nakhagahin ajaktselu;)
    quirs arden hraviratoms@ uni baits es mnalu em drsum spasem:)

    Comment by Dona — April 30, 2008 @ 9:04 pm

  59. hastat sagh poxotsner@ kpaken vor chkaranan mardik havakven, te che gitek che sagh erevan@ endegh a linelu

    Comment by Hay — April 30, 2008 @ 10:19 pm

  60. Այ հրապարակը կշրջապատեն…

    Comment by Armen80 — April 30, 2008 @ 10:30 pm

  61. Չգիտեմ` լսել եք, թե չէ, էրեկ վարչապետ կոչվածը հաթաթա տվեց: Դահլիճը տրամադրել ենք, բայց եթե օրենքի պահանջները չբավարարեք, սրանից հետո չեք ստանա: Այսինքն` կոչ արեք ձեր համախոհներին` չհավաքվել: Ամերիկացիք ու ռուսները լավ խոսքեր ունեն: Առաջինները ասում են ֆ.. ըու, երկրորդները` պաշոլ տի:

    Comment by Էդգար — April 30, 2008 @ 10:49 pm

  62. Ժողովուրդ բայց ասեմ ,որ ժողովրդի հիմնական մասը չգիտի ամսի երկուսի մասին:

    Comment by Armen80 — April 30, 2008 @ 10:58 pm

  63. chgiti kimatsnenk. Levonna xosalu. saghs piti ayntegh linenk vortegh vor mer naxagahn a. marti 1 i pes piti saghov havakvenk gnank!!! mer dem xagh chka. et orn el en krakelu mer vra?

    Comment by edo — April 30, 2008 @ 11:49 pm

  64. ՈԹՆԱՂԲՅՈՒՐ
    Մայիսի 2-ին, ժամը 12-ին տեղի կունենա Հանրապետության հրապարակի ցայտաղբյուրի բացումը

    Comment by edo — May 1, 2008 @ 12:06 am

  65. — Comment No.44, by Միքո
    Շատ շնորհակալ եմ Վահագն Ղուկասյան, լավ հոդված է….

    Միքո ջան, շնորհակալություն կարելի է, բայց ոչ թե ինձ, այլ հոդվածի հեղինակին` «ՀԺ»-ի լրագրող Աննա Վ.Հակոբյանին. Նիկոլ Փաշինյանի կնոջը (տես նկարում` Եռագույն դրոշով` http://www.flickr.com/photos/24674184@N00/2286357377/sizes/o/ ):

    Comment by Վահագն Ղուկասյան — May 1, 2008 @ 12:16 am

  66. Ի դեպ, գնահատելով մարդու իրավունքների պաշտպան Արմեն Հարությունյանի` ՚Մարտի 1-իՙ դեպքերի առիթով արտահերթ զեկույց` նա նշեց, թե հայոց իրականության մեջ շատ կարեւոր վերլուծական, տեղեկատվական եւ միջազգային չափանիշին համապատասխան զեկույց է: Րա‎ֆֆի Հովհաննիսյանը կողմ կլինի, որ օմբուդսմենը ընդգրկվի ՚Մարտի 1-իՙ դեպքերի առիթով ստեղծվելիք անկախ փորձագիտական խմբում:

    es blogum mi angam lav verlucutyuna arvel zarangutyan masin! voncor te shat chishta dus galis!!!!! chem akrum lav hishem haykn er te mek urish???

    Comment by yervand — May 1, 2008 @ 12:51 am

  67. Joxovurd bayc terterum grel ein ,. vor ov ancagir kam hraviratoms chuni, to chgna kongresin…

    Comment by mnb — May 1, 2008 @ 12:57 am

  68. vor uzenayn mard havakver, kgrein terterum…

    Comment by mnb — May 1, 2008 @ 12:58 am

  69. http://arabyanboycottinitiative.wordpress.com

    Comment by ayo — May 1, 2008 @ 1:51 am

  70. Jogum ek, 100 tokosov nenc kaghakanutyun en varum vor sagh yerkrits tslken, vortev aprelu tegh chi. hesa sagh vajaroghner@ artagaghtelu en, sagh ov vor hiastapvac a artagaghtelu a mnalu en toshakaruner@ u serjiki qatser@ iranc jiperov. ay kez yerkir… lrjov yes shat vaxenum em mer yerkri apagayi hamar, stegh mard chi mnalu… chek mtacum vor edkan mard artagaghti ova dzer hamar banaknerum tsarayelu?

    Comment by hay — May 1, 2008 @ 5:24 am

  71. ann-in

    dzon garnanamutin yergum e mher”, barer”` nikol pashinyani. mher” LAV ELI khmbi khoshor taghandn e

    tes` payqar.net

    anna

    Comment by anna — May 1, 2008 @ 2:55 pm

  72. JOXOVURD MEZ NOR CNCUMNER EN SPASVUM ISHXANAKAN DASHTUM HAXTANAKE OR ORI AVELI E MOTENUM !

    Comment by MARTIK — May 1, 2008 @ 2:58 pm

  73. Hargeli Nikol Pashinyan tuyl tveq mi qani uxxumner arajarkel GARNANAMUTI banastexcutyan toxerum.

    Comment by Emma — May 1, 2008 @ 3:00 pm

  74. Ayd mer verqern en ergum hayreniqi karotic, kareli e poxarinel , ardarutyan karotic qani vor menq mer hayrenikum ardarutyan pahanj unenq!!!!

    Luys@ aysor chi bacvi ayn anavart kmna, lacacnox tramadrutyun e stexcum, ayninch luys@ bacvec nor vorak berelov mer payqarin ev barikadneri myus koxmum kangnacnerin el haskacrec ,vor katak chenq anum u tox kraki het chxaxan!!!!
    Pampushtnern en mez parvum karotac exbor nman?
    Vor exbayrn e exbor@ spanum ?en el karotac(xosqs normal exbor masin e)
    Ev verjapes kareli e azatutyan poxocum, poxarinel azatutyan payqarum, kam ardarutyan payqarum.

    Comment by Emma — May 1, 2008 @ 3:13 pm

  75. Hima erajshtutyan masin`
    verjin toxer@ hrashalie, ayn e inch petq e,
    xosq chka.
    Duq asum eq ays erq@ petq e erqenq miasin, havatacnum em hnaravor che, xaxaikner@ shat en , XROXT XROXT XROXT erg e petq.
    Isk @ndhanur armamb lav erq e , sovorakan, arorya ktrvacqov.
    Snorhakalutyun.

    Comment by Emma — May 1, 2008 @ 3:20 pm

  76. 72 եթե հնարավոր է ավելի մանրամասն կնկարագրեք կամ կկսիվեք մեզ հետ թե ինչ ցնցումներ են լինելու???

    Comment by ՀՀ — May 1, 2008 @ 4:27 pm

  77. emma

    yerg” vorin hghum eq anum yerku taghandavor mardkants gortsi u zgatsumneri ardyunq e. kspasenq dzer steghtsagortsutyan@.

    Comment by anna — May 1, 2008 @ 5:59 pm

  78. yerevan

    dez chisht em haskanum? dzer kartsiqov hantsagortsn anmegh e, meghavor” zohn e?

    Comment by anna — May 1, 2008 @ 6:01 pm

  79. Joxovurd jan “Jarangutyan” masin petq chi der inch vor karciqner kazmel, da jamanaki harc e, chisht e inch vor kaskacanqner kan…bayc ekeq araj chnkneq sakajn linenq zgon. Mievnuyn e amen inch bacahaytvelu e ush te shut, inchpes exav shat “yndimadirneri” masov…

    Comment by jackal — May 1, 2008 @ 6:09 pm

  80. Մամուլի ազատության օր կամ “Խաշած” լեզվի վերջը

    Մայիսի 3-ին ժամը 17.00-ին Հիման և նրա “Խոսքի ազտության” խումբն անցկացնում է ակցիա` նվիրված մամուլի ազատության օրվան: Ակցիան սկսում է Ազգային ժողովի մոտից: Ազգային ժողովի ֆասադի երկայնքով բոլորս կարդում ենք Չորրորդ իշխանություն թերթը, քանի որ այն արգելված է Ազգային ժողովում: Չորրորդ իշխանություն թերթի մի քանի համար Ազգային ժողովում թողնելուց հետո “թերթերով երթենք կազմակերպում” դեպի Ա. Խաչատրյանի արձան, որտեղ մի քանի րոպե նորից կանգնում ենք և թերթ ենք կարդում` սկսելա-յի ականջը կանչի:

    Յուրաքանչյուրից խնդրվում է իր հետ բերել առնվազն 5 այն թերթերից, որոնք ինքը կցանկանա, որ ուրիշներն էլ կարդան` անկախ նրանից դա իշխանական է թե ընդդիմադիր (տեխնիկական հարց` քանի որ թերթերը, մասնավորապես ընդդիմադիր, կրպակներում շուտ են սպառվում, կարող եք նախորդ օրը թերթ վաճառողներին խնդրել, որպեսզի Ձեր համար թերթ պահեն հաջորդ օրվա համար): Թերթաերթի ժամանակ հետքրքրված անցորդներին բաժանելու ենք այդ թերթերը:

    Այնուհետև իջնում ենք թերթերի երթով Մաշտոցի պողոտայով և թերթակարդությունը շարունակում ենք Ամիրյան-Մաշտոց խաչմերուկի չորս անկյուններում, որը սովորաբար մարդաշատ է լինում: Երթը շարունակվում է դեպի Հանրապետության Հրապարակ, որտեղ ևս մի քանի րոպե թերթ կկարդանք և մոտավորապես 18.30-ին կհասնենք Հյուսիսային պողոտա, որտեղ տեղի կունենա խաշած լեզվի հանդիսավոր համտեսում, ինչը կխորհրդանշի, որ ՀԻՄԱ-ն հենց հիմա վերացնում է բոլոր խոչընդոտները ազատ մամուլի զարգացման համար:

    ՀԻ’ՄԱ, ՀԻ’ՄԱ, ՀԻ’ՄԱ

    Comment by serjantaker — May 1, 2008 @ 6:10 pm

  81. Ապրիլի 29 ին, ես բլոգում փորձեցի անրադառնալ նախորդ օրը «Ա1+»-ի և «Ազատության» կայքերում տեղադրված այն լուրին, որ Նախիջևանի տարածքում ՀՀ 4 քաղաքացիներ են ձերբակալվել : Այդ առիթով բլոգում գրած մեկնաբանությունս և մտահոգություն կիսատ հայտնվեց, սակայն երկրորդ փորձը չարեցի : Չարեցի, սպասելով որ հաջորդ օրը թերթերը դրան ավելի մանրամասն կանրադառնան : Սակայն կարճ տեղեկատվությունից բացի ուրիշ ոչինչ չգտա :

    Այժմ ևս մեկ անգամ մեջբերեմ «Ա1+»-ի ապրիլի 28-ին տեղադրված այդ ՍԿԱՆԴԱԼԱՅԻՆ տեղեկատվությունը, ու փորձեմ արտահայտել մտահոգությունս :
    Հատկապես ուշագրավ հատվածները կմգացնեմ

    Ա1+ [19:06] 28 Ապրիլի, 2008
    ՀՀ ՔԱՂԱՔԱՑԻՆԵՐԸ ԳԵՐԻ ԵՆ ԸՆԿԵԼ
    [19:06] 28 Ապրիլի, 2008
    ՀՀ պաշտպանության նախարարության մամլո ծառայությունը տեղեկացնում է, որ ադրբեջանական լրատվամիջոցների կողմից տարածված լուրն առ այն, թե իբր ադրբեջանական զինված ուժերի կողմից հայկական դիվերսիոն խումբ է վնասազերծվել, չի համապատասխանում իրականությանը: Իրականում դրանք ՀՀ քաղաքացիներ են` Վանիկ Նիկոլայի Զմբոյան (Գավառ), Արտյոմ Անդրանիկի Զոհրաբյան (Նորադուզ), Կարեն Ջիվանի Թորոսյան (Նորադուզ) եւ Աղասի Ատոմի Ենոքյան (Նորադուզ), որոնք գնացել են Խաչիկ գյուղում տեղակայված զինավան` իրենց զինծառայող ընկերոջ հետ տեսակցության: Այնուհետեւ, վերադառնալիս կորցրել են ճանապարհը եւ հավանաբար անցել Նախիջեւանի կողմ:
    Ըստ ծառայության տվյալների, վերոնշյալ քաղաքացիները ադրբեջանական անվտանգության մարմինների մոտ են, նրանց առողջական վիճակը նորմալ է:
    Հայկական կողմը դիմել է Կարմիր Խաչի միջազգային գրասենյակ` Բաքվի համապատասխան գրասենյակի հետ նրանց վերադարձը կազմակերպելու նպատակով:

    Գիտեք, ես ավելի շատ կցանկանաի, որ այդ 4 տղաները, իրոք դիվերսիոն նպատակներով անցած լինեին ՀՀ պետական սահմանը: Այո, որովհետև չնայած այդ դեպքում պաշտոնական Երեվանի համար լուրջ խնդիրներ կառաջանաին, բայց դա ՀՀ քաղաքացուս այնքան էլ չէր անհանգստացնի, որքան հիմա է անհանգստացնում: Այդ դեպքում թող պատասխան տաին Հայաստանի իշխանությունը զավթած հանցագործ վարռչախումբը : Իսկ հիմա ի՞նչ է ստացվեց…

    Ստացվեց, որ Հայաստանի պաշտպանության նախարարության մամլո ծառայությունը ի լուր աշխարհի պաշտոնապես հայտարարեց, որ Հայաստանի սահմանները անտերության են մատնված:

    Եկեք փորձենք մտովի պատկերավորել Հայաստանի այդ 4 քաղաքացիների անցած ճանապարհը : Փաստորեն մարդիք սահմանի այս կողմում անարգել անցնում են, իսկ այն կողմում ձեռբակալվում ուշի ուշով սահման հսկող ադրբեջանցիների կողմից :
    Այսինքն ստացվում է, որ ադրբեջանական կողմը, ՀՀ տարածքում դիվերսիոն գործողություններ իրականացնելու ցանկության դեպքում, առանց որևէ դժվարության, այդ 4 տղաների անցած ճանապարհով, հակառակ ուղությամբ, (կամ բազմաթիվ այն ճանապարհներով, որոնցով բազմաթիվ անգամներ ադրբեջանցի անասնագողերը անարգել անցել են մեր կողմ, սպանել անասնապահների, գողացել անասուններ ու դարձյալ անարգել անցել պետական սահմանը), կկարողանաին իրականացնել այն: :

    Comment by Վահագն Ղուկասյան — May 1, 2008 @ 9:36 pm

  82. ստուգում

    Comment by Վահագն Ղուկասյան — May 1, 2008 @ 9:40 pm

  83. Բլանշ ջան, նյութս արդեն 10 անգամ, բառ առ բառ կարդում եմ, բայց անթույլատրելի ոչ մի բառ չեմ գտնում

    Comment by Վահագն Ղուկասյան — May 1, 2008 @ 9:43 pm

  84. Vahag jan kes kes uxarki :)

    Comment by jackal — May 2, 2008 @ 12:00 am

  85. http://ca.youtube.com/watch?v=5_kqyitFnOk

    Comment by nabioghli — May 2, 2008 @ 12:11 am

  86. Joxovurd hima vax@ havaqvelu ek te che??????

    Comment by mnb — May 2, 2008 @ 12:17 am

  87. Joxovurd karaq dzer kazmakerpac havaqneri u erteri masin mezel asek???

    Comment by mnb — May 2, 2008 @ 12:23 am

  88. Menq sxal enq payqarum ay joghovurd. Serjantnern arden mshakuyt en steghtzel mer dem, harkavor e nayel ev mi bruntsq darnal. Hima-hima aselov masxara enq darnalu poghotsnerum. Mez vjrakan gortzoghutyunner en petq. Nayek. tesek pataninern inchpes en tzaghrum mer hayrenasirutyun.
    http://ca.youtube.com/watch?v=HVSkOSZQ9uI&NR=1

    Comment by paykarogh HAY — May 2, 2008 @ 12:37 am

  89. 87-in da patani che et video sargox@ hogekan hivanda u ink@ da lav gidi yes iran xorurd em tvel dimel hogebuji bayc na vaxenuma vorovhetev gidi serji u robi mot chi bujvel ira motel chi bujvelu tra hamar amanchume dimi.

    et hognatsin bolorinel tjanachumen youtubeum vor anxelki mekna anhas. tran hashvi petk chi arnel.

    Comment by Minchev Verj — May 2, 2008 @ 2:02 am

  90. 87 jan ed qo asac “mshakuyti” makardakic erevuma te ov ova!!!! yev shat uraxalia vor mer dem pajqaroxner edqan nvast en! yevs mek angam hamozvum em vor HAXTELU ENK!!! u izur tex@ provokacion kocher mi ara ! amen inch arvelua orenki sahmannerum!!!!! yev aorinakan chanaparhov!!!!!. inchqan uzum en tox video sarqen irenk irenc en xajtarakum dranov, mer videonern el naji tes u haskaci ov ova!!!!!!

    HAXTNAKA!!!!!!!!

    Comment by yervand — May 2, 2008 @ 2:12 am

  91. ՆԻԿՈԼ ՓԱՇԻՆՅԱՆ. ՄԵԿ ՄԻԼԻՈՆ ՔԱՂԱՔԱՑԻ ԵՎ 24 ԺԱՄ
    ՀՀ առաջին նախագահ Լեւոն Տեր-Պետրոսյանի ղեկավարած համաժողովրդական շարժումը իրապես ունի համախոհ եւ համակիր քաղաքացիների այնպիսի բազմություն, որ քաղաքագիտության մեջ ընդունված է համարել կրիտիկական զանգված: Ինչ խոսք, սա այնքան էլ հաջող տերմին չէ, մանավանդ մեր շարժման նկատմամաբ կիրառելու համար, բայց ցավոք ավելի լավ ձեւակերպում առայժմ գտնված չէ:

    Այսուհանդերձ, ես կօգտագործեմ վճռորոշ մեծամասնություն ձեւը, հասկացության տակ նկատի ունենալով քաղաքացիների մեծամասնությունը, որ ի վիճակի է երկրում իր ձեռքը վերցնել իշխանությունը, ավելի ճիշտ որոշել իշխանության ճակատագիրը: Ահա, ուրմեն` Տեր-Պետրոսյանի ղեկավարած շարժումը վճռորոշ մեծամասնություն ուներ դեռեւս նախագահական ընտրությունների քվեարկությունից առաջ, բայց փետրվարի 19-ին հաջորդած իրադարձություններից եւ հատկապես մարտի 1-ին իշխանությունների կողմից իրագործված ոճրագործությունից հետո համաժողովրդական շարժման համախոհ համակիրների թիվը մեծացավ առնվազն մեկուկես անգամ: Վճռորոշ մեծամասնություն լինելը, սակայն, անհրաժեշտ , բայց ոչ բավարար պայման է երկրում իշխանափոխություն իրականացնելու համար: Կարեւոր է նաեւ, որ այդ մեծամասնությունը կարողանա ինքն իրեն «ցուցադրել», ներկայացնել, ցուցադրել սեփական հաստատակամությունն ու վճռականությունը: Պատճառն այն է, որ հանցագործ իշխանությունը չունենալով որեւէ մեծամասնություն, դրա բացակայությունը կոմպենսացնում է բանակի եւ ոստիկանության գործադրմամբ: Ուժային կառույցները գործադրվում են այն նպատակով, որ վճռորոշ մեծամասնությունը դրսեւորվելու հնարավորություն չունենա: Սրան հակառակ վճռորոշ մեծամասնության հետեւողականությունը կոտրում է իշխանություններին ծառայելու բանակի եւ ոստիկանության կամքը, որովհետեւ, համաձայնեք հնարավոր չէ անվերջ ձերբակալել, դատել եւ Աստված մի արասցե, կոտորել: Նման իրավիճակներ ծագում են բռնատիրական երկրներում, որովհետեւ ժողովրդավարական երկրներում վճռորոշ քաղաքացիական մեծամասնությունը կարողանում է դրսեւորվել սովորական քվեարկության միջոցով իշխանություն ընտրելիս: 2008 թվականի նախագահական ընտրությունների արդյունքները իշխանությունները կեղծեցին: Տեր-Պետրոսյանի ղեկավարած քաղաքացիական շարժումը համոզված էր, որ ինքը Հայաստանում ունի քաղաքացիական վճռորոշ մեծամասնություն: Այդ մեծամասնությանը հնարավորություն չտրվեց ներկայանալ, իր գոյության մասին բարձրաձայնել քվեարկության միջոցով, նշանակում է այն պետք է այլ ձեւով ներկայանալու հնարավորություն փնտրեր:

    Այդ ձեւը գտնվեց եւ դա Ազատության հրապարակում շուրջօրյա խաղաղ հանրահավաքի անցկացումն էր: Ընդ որում, դա չէր կարող տեւել մեկ-երկու օր, որովհետեւ այդ ընթացքում հնարավոր չէ քաղաքացիական վճռորոշ մեծամասնությունը ի մի բերել, եւ եթե անգամ հնարավոր լիներ` մեկօրյա հանրահավաքը կարող է դիտվել որպես բռնկում, իսկ նրա ավարտը` պարպում: Այսպիսով` 2008 թվականի փետրվարի 21-ից Երեւանի Ազատության հրապարակում սկսվեց ՀՀ քաղաքացիների վճռորոշ մեծամասնության մոբիլիզացիան: Սա, իհարկե, մեծ ռիսկ էր Տեր-Պետրոսյանի թիմի համար, որովհետեւ, ինչպես իշխանությունը ամեն ինչ արել էր, որ առաջին նախագահի շուրջ վճռորոշ մեծամասնություն չձեւավորվի, այնպես էլ ամեն ինչ անում էր, որ այդ մեծամասնությունը չդրսեւորվի, չինքնացուցադրվի Ազատության հրապարակում: Ավելին, Սերժ Սարգսյանը փորձեց ապացուցել, որ ՀՀ քաղաքացիների վճռորոշ մեծամասնությունը իր կողքին է կանգնած: Սրա համար Սերժ Սարգսյանը փետրվարի 26-ին հանրահավաք կազմակերպեց Հանրապետության Հրապարակում, որը, ինչպես հայտնի է խայտառակ պարտություն դարձավ գործող իշխանության համար: Տարբեր լծակների գործադրմամաբ Հանրապետության հրապարակ բերված մարդիկ տեղափոխվեցին Ազատության հրապարակ եւ այստեղ վանկարկեցին «Լեւոն նախագահ», «Սերժիկ հեռացիր»: Այդ օրը Ազատության հրապարակում տեղի ունեցած հանրահավաքին մասնակցեցին 450-500 հազար մարդ: Սա ավազակապետական իշխանությանը հասցված ուժգին հարված էր, բայց Քոչարյան-Սարգսյան զույգը չէր պատրաստվում հանձնվել: Սերժ Սարգսյանը սկսեց կոալիցիայի ձեւավորման գործընթաց, իր կողմը գրավեց Արթուր Բաղդասարյանին եւ Վահան Հովհաննիսյանին, փորձելով այս կերպ իր համար վճռորոշ մեծամասնության իմիտացիա ստեղծել: Համաժողովրդական շարժումը պատրաստ էր իրադարձությունների զարգացման նման ընթացքին, եւ Ազատության հրապարակից հայտարարվեց, որ կիրակի օրը` մարտի 2-ին, Ազատության հրապարակում տեղի ունենալիք հանրահավաքին կմասնակցի մեկ միլիոն ՀՀ քաղաքացի: Այս հանրահավաքը վերջնականապես պիտի լուծեր վճռորոշ մեծամասնության «ցուցադրման» հարցը, եւ ավազակապետական իշխանությունը միայն մեկ լուծում ուներ. ուժային լուծում: Չեմ անդրադառնում այդ օրը իշխանությունների իրականացրած գործողությունների ապօրինությանը, նախ որովհետեւ այդ մասին շատ է խոսվել, եւ հետո, դա դուրս է մեր նյութի ասելիքից: Փոխարենը հարկ եմ համարում անդրադառնալ այն խնդրին, որ իր հոդվածներից մեկում բացատրել էր Հրանտ Տեր-Աբրահամյանը: Վերջինս, իրավացիորեն նշում է, որ եթե մարտի 1-ին ժողովուրդը անցներ հակագրոհի եւ բանը հասներ ապստամբության, իշխանության հարցը շատ արագ կլուծվեր: Այսինքն ավազակապետական զույգը կզրկվեր իշխանությունից: Սա, իհարկե, միանշանակ ճիշտ է: Եւ ուրեմն, հարց կարող է ծագել, թե ինչու նման բան տեղի չունեցավ. գլխավորապես այն հիմնավոր պատճառով, որ այս դեպքում մենք կունենայինք ոչ թե տասը, այլ հարյուրավոր, եթե ոչ հազարավոր զոհեր: Նման բան թույլ տալ չէր կարելի: Եւ ընդհանրապես, այդ օրը խնդիրը ոչ թե հաղթելն էր ( ո±ւմ պիտի հաղթեինք, եթե մեր դեմ կանգնած էին մեզ նման ՀՀ քաղաքացիներ) այլ չպարտվելը, այդ պատճառով խոսք կարող էր լինել միայն ինքնապաշտպանության մասին: Վերադառնալով բուն նյութի շարադրանքին, ընդգծեմ, որ իշխանության բոլոր ուժային գործողությունների նպատակը մեկն էր. Լեւոն Տեր-Պետրոսյանի շուրջ ձեւավորված վճռորոշ քաղաքացիական մեծամասնությանը զրկել ինքնադրսեւորման, ինքնահայտարարման հնարավորությունից, խաթարել նրա ամբողջականությունը: Այս նպատակն էին հետապնդում ոչ միայն մարտի 1-ի, այլ դրանց հաջորդած իրադարձությունները. արտակարգ դրություն, մամուլի գործունեության փաստացի կասեցում, զանգվածային ձերբակալություններ, ահաբեկումներ, օրենսդրական փոփոխություններ, ապատեղեկատվության տարածում: Այս գործողությունների աննախադեպ ծավալները պերճախոս կերպով ցույց էին տալիս, որ Տեր-Պետրոսյանի շուրջ ձեւավորվել է նույնքան աննախադեպ քաղաքացիական մեծամասնություն: Եւ իշխանության նպատակն էր այնպես անել, որ այդ մեծամասնության անդամ քաղաքացիները կամ հրաժարվեին այդպիսին լինելուց, կամ խուսփեն որպես այդպիսին դրսեւորվելուց, կամ զրկված լինեն որպես այդպիսին գործելու հնարավորությունից:

    Բնականաբար` համաժողովրդական շարժման խնդիրները ուղիղ հակադարձ են այն խնդիրներին, որ իշխանությունը դրել է իր առաջ: Մեծ հաշվով մարտի 1-ից հետո Տեր-Պետրոսյանի թիմի անելիքները չեն փոխվել. ցույց տալ, որ առաջին նախագահի շուրջ ձեւավորված վճռորոշ քաղաքացիական մեծամասնությունը շարունակում է գոյություն ունենալ, այն կարող է «ինքնացուցադրվել», առաջվա նման վճռական է եւ հետեւողական: Արտակարգ դրությանը հաջորդած իրադարձությունները, որոնց գագաթնակետը դարձավ ապրիլի 24-ի երթը, ցույց տվեցին, որ սա միանգամայն իրագործելի խնդիր է, եւ իշխանությունների ռեպրեսիվ գործողությունները իրենց համար ցանկալի արդյունք չեն տվել: Կասկած չկա, որ միայն Լեւոն Տեր-Պետրոսյանի, Ստեփան Դեմիրճյանի, Արամ Զավենի Սարգսյանի եւ քաղաքական մյուս լիդերների կոչը բավարար կլինի, որպեսզի հարյուր հազարավոր քաղաքացիներ հենց թեկուզ վաղը ներկայանան Ազատության հրապարակ: Բայց կասկած չկա, որ ՀՀ նույնքան քաղաքացիներ, որոնք պատրաստ են արձագանքել այդ կոչին` ներկա լրատվական բլոկադայի պայմաններում չեն էլ իմանա այդ կոչի մասին: Բազմաթիվ մարդիկ, որոնք իրենց համարում են համաժողովրդական շարժման կողմնակից գուցե թե չկարողանան Ազատության հրապարակ ներկայանալու որոշում կայացնել զգուշավորության կամ անվստահության պատճառով: Բազմաթիվ մարդիկ գտնվում են «Հայլուրի» ստի դոզայի տակ եւ լրացուցիչ տեղեկության կարիք ունեն:

    Կարճ ասաց` հարկավոր է բոլոր այս մարդկանց համար` Համաժողովրդական շարժմանը լիարժեք մասնակցելու հնարավորություն ստեղծել, մի գործ, որ մինչեւ մարտի 1-ը իրականացնում էին Լեւոն Տեր-Պետրոսյանի նախընտրական շատբները, որոնք մինչեւ մարտի 1-ը եւ հատկապես մարտի 1-ից հետո դարձան կատաղի հարձակումների թիրախ: Չնայած` անկախ ամեն ինչից, նախընտրական շտաբները ժամանակի ընթացքում պետք է կորցնեին իրենց գործունեության սկզբնական իմաստը: Այսպիսով, ստեղծված իրավիճակում Համաժողովրդական շարժումը կազմակերպչական նոր խնդիրներ ունի լուծելու, խնդիրներ, որոնց անդրադարձել էի նախորդ հոդվածներից մեկում, որ վերաբերում էր հանրահավաքային խմբերի, բերանացի տեղեկատվության տարածման համակարգի, DVD-ների բազմացման, տարածման եւ այսօրինակ այլ հարցերի:

    Ու չնայած կարծում եմ, որ այս գործերում վճռական դերակատարում պետք է ունենա երիտասարդությունը, Համաժողովրդական շարժման 2-րդ կոնգրեսը պետք է խթանի այս պրոցեսի հետագա ծավալմանը, պրոցես, որ բավական լավ է ընթանում: Սյսուհանդերձ էական անելիքներ կան թե Երեւանում եւ թե հատկապես մարզերում:

    Ինչ վերաբերում է Համաժողովրդական շարժման` որպես ՀՀ քաղաքացինե